Tez Yazım Kuralları: Punto, Satır Aralığı ve Kenar Boşlukları

İçindekiler

• Genel Bilgilendirme: tez sayfa düzeninde ortak ve farklı noktalar

• Tez yazım kurallarını kim belirler?

• Tezde hangi yazı tipi ve punto kullanılır?

• Tezde satır aralığı kaç olmalı?

• Tez kenar boşlukları nasıl ayarlanır?

• Dipnot, tablo ve alıntıda punto değişir mi?

• Sayfa numarası ve bölüm başı sayfaları nasıl düzenlenir?

• APA 7 sayfa düzeni tezde geçerli mi?

• Teslimden önce biçim kontrolü nasıl yapılır?

• Gerçek Hayattan Örnekler

• Sıkça Sorulan Sorular

• Kaynakça

• Yasal Bilgilendirme

Genel Bilgilendirme

Tez yazım kurallarında en yaygın sayfa düzeni, 12 punto Times New Roman yazı tipi, ana metinde 1,5 satır aralığı ve cilt payı için diğerlerinden geniş tutulan sol kenar boşluğudur. Mezun Kampüsü'nün incelediği dokuz enstitü kılavuzunun tamamı ilk iki ölçütte birleşiyor. Sol kenar 3 ile 4 cm arasında değişiyor; kesin değer, tezin teslim edileceği enstitünün güncel kılavuzundan alınmalıdır.

Bu yazı tezin içeriğini değil, kâğıt üzerindeki görünümünü konu alıyor. Bölüm sırası, yöntem yazımı veya kaynak gösterme stili kapsam dışında. Odak noktası, enstitülerin biçim incelemesinde en sık düzeltme istediği beş ayar: yazı tipi, punto, satır aralığı, kenar boşluğu ve sayfa numarası.

Karşılaştırma için devlet ve vakıf üniversitelerinden, sosyal bilimler, fen bilimleri, sağlık bilimleri ve tek çatılı lisansüstü eğitim enstitülerinden dokuz kılavuz seçildi. Erciyes Üniversitesi'nin iki enstitüsü, Atatürk Üniversitesi, İstanbul Topkapı Üniversitesi, Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi, Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi, Avrasya Üniversitesi, Sabancı Üniversitesi ve Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi bu örneklemde yer alıyor. Uluslararası karşılaştırma için American Psychological Association'ın APA Style resmî sayfaları kullanıldı.

Dokuz kılavuz Türkiye'deki tüm enstitüleri temsil etmez. Yazıdaki oranlar bu örneklemden türetilmiştir ve "Türkiye geneli" anlamına gelmez. Kılavuzlar senato veya enstitü yönetim kurulu kararıyla güncellenebildiği için her değer, belgenin tarihindeki hâlini yansıtır.

Tez yazım kurallarını kim belirler?

Tez yazım kurallarını her üniversitenin senatosu belirler; enstitüler de bu kuralları tez yazım kılavuzu veya tez yazım yönergesi adıyla yayımlar. Yükseköğretim Kurulu'nun (YÖK) 20 Nisan 2016 tarihli Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği punto ya da kenar boşluğu değeri vermez. Yönetmeliğin 9. maddesi, tezli yüksek lisans öğrencisinin tezini senatonun belirlediği yazım kurallarına uygun yazmasını öngörür.

Aynı hüküm doktora için Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 22. maddesinde, sanatta yeterlik için 28. maddesinde tekrarlanır. Yönetmeliğin 9. maddesinin dördüncü fıkrası ayrıca danışmana bir görev verir: danışman, tezin yazım kurallarına uygunluğu yönünden görüşünü yazılı olarak enstitüye bildirir. Bu nedenle biçim hatası yalnızca enstitünün kontrolünde değil, danışman onayında da fark edilebilir.

Enstitü, üniversitelerde lisansüstü eğitimin yürütüldüğü, başvuru ve kayıt süreçlerini yöneten akademik birimdir. Tez yazım kılavuzu, bir enstitünün tezlerde uygulanacak sayfa düzeni, bölüm sırası ve kaynak gösterme kurallarını topladığı belgedir. Aynı üniversitede birden fazla enstitü varsa her birinin ayrı kılavuzu olabilir. Erciyes Üniversitesi'nde Sağlık Bilimleri Enstitüsü ile Fen Bilimleri Enstitüsü'nün kenar boşluğu ve sayfa numarası kuralları birbirinden farklıdır.

İncelenen kılavuzlarda sayfa düzeni genellikle şu başlıklar altında tanımlanıyor:

• Kâğıt boyutu, gramajı ve tek ya da çift yüz baskı

• Yazı tipi ve ana metin puntosu

• Ana metin ve istisna bölümlerin satır aralığı

• Dört kenarın boşluk değerleri ve bölüm başı sayfa boşluğu

• Paragraf girintisi ve paragraflar arası boşluk

• Sayfa numarasının konumu ve rakam türü

Tezin bölüm yapısı, yazım akışı ve bölümler arasındaki ilişki yüksek lisans tezinin bölüm bölüm yazılması rehberinde anlatılıyor. Sayfa düzeni ise tezin hangi bölümünde olursanız olun aynı kalır. Bu yüzden ayarları yazımın başında bir kez doğru kurmak, son aşamadaki düzeltme yükünü azaltır.

Tezde hangi yazı tipi ve punto kullanılır?

İncelenen dokuz enstitü kılavuzunun tamamı ana metin için 12 punto Times New Roman yazı tipini kabul ediyor. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü alternatif olarak 11 punto Arial'e, Sabancı Üniversitesi ise Latin Modern Roman'a izin veriyor. Punto, yazı karakterlerinin boyutunu gösteren ölçü birimidir. Yazı tipi seçildikten sonra tezin tamamında aynı font kullanılması bekleniyor.

Aşağıdaki tablo, dokuz kılavuzun temel sayfa düzeni değerlerini yan yana gösteriyor. Kenar boşlukları "sol / üst / alt / sağ" sırasıyla verilmiştir.

Tablo bir sıralama değil, farklılığın örneğidir. Yazı tipi ve punto sütunu neredeyse tek tip görünürken kenar boşlukları sütununda dokuz kılavuzdan yedi farklı kombinasyon çıkıyor. Bir enstitünün şablonuna göre hazırlanan tez, başka bir enstitünün biçim incelemesinde düzeltme alabilir.

Yazı stiliyle ilgili ek kurallar da bulunuyor. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü ana metinde tek tip font kullanılmasını açıkça istiyor. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi ana metinde dik harf öngörüyor; kalın yazıyı yalnızca başlıklara, italiği ise özel adlar, kısaltmalar, alıntılar ve kavram tanımları gibi gerekli yerlere bırakıyor. Avrasya Üniversitesi metin içinde vurgu için kalın, büyük harf ve altı çizili yazı yerine çift tırnak kullanılmasını, yabancı terimlerin italik yazılmasını istiyor. Sabancı Üniversitesi de kalın, italik ve altı çizili yazının aşırı kullanılmamasını öneriyor.

Başlık puntoları da farklılaşıyor. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü ana bölüm başlıklarını 14 punto, Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi birinci derece başlıkları 14 punto kalın büyük harfle istiyor. İstanbul Topkapı Üniversitesi ve Atatürk Üniversitesi ise başlıkları ana metinle aynı, 12 punto kalın yazıyor. Avrasya Üniversitesi ana bölüm başlıklarında 14 punto öngörüyor. Kapak sayfası ise ayrı bir punto düzeni taşıyabilir: Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü kurum, enstitü ve tez başlığını 16 punto büyük harfle, ad, program, tarih ve şehir bilgisini 14 punto istiyor.

Tezde satır aralığı kaç olmalı?

Tezin ana metninde satır aralığı, incelenen dokuz enstitü kılavuzunun tamamında 1,5 satırdır. Tek satır aralığı ise ana metin dışındaki bölümlerde kullanılıyor: dipnotlar, kaynakça, özet, tablo ve şekil başlıkları ile uzun blok alıntılar. Hangi bölümün tek aralıkla yazılacağı enstitüye göre değiştiği için istisna listesi kılavuzdan ayrıca kontrol edilmelidir.

Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü'nün 12 Kasım 2025 tarihli kılavuzu ana kuralı tek cümleyle koyuyor:

Ana metinde satır araları 1,5 satır olmalıdır.
— Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Tez Yazım Kılavuzu, 12 Kasım 2025

İstisnalarda kılavuzlar arasında belirgin farklar var. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü kaynakçayı tek aralıkla, künyeler arasında 6 nk (nokta) boşlukla istiyor. İstanbul Topkapı Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü teşekkür, içindekiler, özet, kaynakça, ekler ve özgeçmişi tek aralıkla yazdırıyor. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi Turizm Araştırmaları Enstitüsü aynı listeye önsözü ve şekil-tablo kaynaklarını ekliyor; denklemleri ise 1,5 aralıkta bırakıyor.

Satır aralığı ile paragraf aralığı aynı ayar değildir. Satır aralığı bir paragrafın kendi satırları arasındaki mesafeyi, paragraf aralığı ise iki paragraf arasındaki boşluğu belirler. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü ve Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi paragrafların önünde ve sonunda 6 nk boşluk istiyor. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü öncesinde 0, sonrasında 6 nk öngörüyor. Sabancı Üniversitesi ise paragraflar arasında bir satır boşluk bırakılmasını tercih ediyor.

Paragraf girintisi de bu ayarla birlikte okunmalı. Atatürk Üniversitesi, Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi ve Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi ilk satırda 1,25 cm girinti istiyor. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi ve Sabancı Üniversitesi ise girintisiz paragraf kullanıyor. Paragraf boşluğunu boş satır ekleyerek değil, kelime işlemcinin paragraf ayarlarından vermek, sayfa düzeninin bütün tezde tutarlı kalmasını sağlar.

Satır aralığı tez önerisi aşamasında da istenebilir. Öneri belgesinin biçim ve içerik alanları tez öneri formunun bölüm bölüm doldurulması yazısında örneklerle anlatılıyor.

Tez kenar boşlukları nasıl ayarlanır?

Tez kenar boşlukları, kelime işlemcinin sayfa yapısı ayarlarından dört kenar için ayrı ayrı girilerek ayarlanır. İncelenen dokuz kılavuzda sol kenar 3 ile 4 cm, sağ kenar 2 ile 2,5 cm, üst kenar 2 ile 3,5 cm, alt kenar 2 ile 3 cm arasında değişiyor. Sol kenarın geniş tutulmasının nedeni, ciltleme sırasında kâğıdın bir bölümünün cilt payına girmesidir.

Avrasya Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü'nün 2026 tarihli kılavuzu bu gerekçeyi açıkça yazıyor: "Sayfanın sol kenarında (cilt tarafında) ciltleme işlemi için 4 cm boşluk bırakılmalıdır." Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü tek yüz baskıda sol kenarı 3 cm, diğer kenarları 2 cm tutuyor. Çift yüz baskıda ise sol ve sağ kenarı 3 cm'ye eşitliyor.

Kenar boşluğunu kurmanın güvenli sırası şöyle özetlenebilir:

1. Enstitünün güncel tez yazım kılavuzunu ve varsa hazır şablon dosyasını indirin.

2. Kâğıt boyutunu A4 (21 x 29,7 cm) olarak seçin; Letter gibi farklı boyutlar kenar değerlerini bozar.

3. Sol, üst, alt ve sağ kenar değerlerini kılavuzdaki sırayla tek tek girin.

4. Cilt payı ayarını ayrıca kullanıyorsanız sol kenar değerine eklenmediğini kontrol edin.

5. Bölüm başı sayfaları için kılavuzda ayrı bir üst boşluk varsa bu değeri başlık öncesi boşlukla verin.

6. Sayfa numarasının kenar boşluğu içinde kalıp kalmadığını baskı önizlemesinde kontrol edin.

7. Bir sayfayı yazdırıp cetvelle ölçün ve dört kenarı kılavuzla karşılaştırın.

Dördüncü adım en çok gözden kaçan noktadır. Kelime işlemcilerdeki cilt payı alanı, sol kenar değerine ek boşluk koyar. Kılavuz "sol kenar 4 cm" diyorsa ve cilt payı alanına da 1 cm girilirse, basılı sayfada sol boşluk 5 cm olur.

Bölüm başı sayfaları da ayrı bir kenar kuralı taşıyabilir. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü ve Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü ana bölüm başlıklarının sayfa üstünden 7 cm aşağıdan başlamasını istiyor. İstanbul Topkapı Üniversitesi ana başlık sayfalarında üst boşluğu 5 cm olarak belirliyor. Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi de önsöz, içindekiler ve kaynaklar gibi metin dışı başlıkları sayfanın üstünden 5 cm aşağıda başlatıyor.

Tablo ve şekiller de kenar boşluğunun içinde kalmalıdır. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü ve Avrasya Üniversitesi, tablo ve şekillerin metin bloğunun dışına taşmamasını açıkça istiyor. Geniş tablolar için yatay sayfa veya tablonun bölünmesi, kılavuzun izin verdiği ölçüde değerlendirilebilir.

Dipnot, tablo ve alıntıda punto değişir mi?

Dipnot, tablo ve uzun alıntılarda punto, incelenen kılavuzların çoğunda ana metinden küçüktür. Dipnotlar 9 ile 10 punto arasında, tablo içerikleri 10 punto civarında, sayfa numaraları 10 ile 12 punto arasında yazılıyor. Hangi öğenin kaç punto olacağı enstitüye göre değiştiği için ana metindeki 12 punto kuralı tezin tamamına otomatik uygulanmamalıdır.

Aşağıdaki tablo, ana metin dışındaki öğeleri beş kılavuz üzerinden karşılaştırıyor. Kılavuzda belirtilmeyen değer "belirtilmemiş" olarak bırakılmıştır.

Tablodaki en dikkat çekici fark blok alıntıda görülüyor. Blok alıntı, belirli bir uzunluğu aşan doğrudan alıntının tırnak işareti kullanılmadan ana metinden içeri kaydırılmış ayrı bir paragraf olarak verilmesidir. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul Topkapı Üniversitesi ve Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi blok alıntı eşiğini 40 kelime olarak belirliyor. Avrasya Üniversitesi ise ölçütü kelimeyle değil satırla koyuyor ve dört satırdan uzun alıntıları blok olarak istiyor.

Bazı kılavuzlar kendi içinde de farklı değerler taşıyabilir. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü'nün kılavuzunda tablo ve şekil çevresindeki boşluk bir bölümde 6 nk, başka bir bölümde 12 nk olarak geçiyor. Nevşehir Hacı Bektaş Veli Üniversitesi'nin kılavuzunda dipnot puntosu için iki ayrı ifade bulunuyor. Böyle bir durumda hangi değerin esas alınacağını enstitünün biçim incelemesi yapan biriminden veya danışmandan teyit etmek, sonradan düzeltme ihtimalini azaltır.

Tablo başlığının yeri de kılavuzlarda tanımlanıyor. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul Topkapı Üniversitesi ve Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi tablo başlığını tablonun üstüne, şekil başlığını şeklin altına yazdırıyor. Birden fazla sayfaya taşan tablolarda Atatürk Üniversitesi aynı numara ve başlığın yanına "Devam", İstanbul Topkapı Üniversitesi "(Devamı)" ifadesini ekletiyor.

Punto küçültmenin bir sınırı da var. Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi büyük tablolarda 8 puntoya kadar inmeye izin veriyor. Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi tablo ve şekil yazılarında 10 punto öngörüp gerektiğinde 8 puntoya inilebileceğini belirtiyor.

Sayfa numarası ve bölüm başı sayfaları nasıl düzenlenir?

Tezde sayfa numaraları iki rakam türüyle verilir: ön sayfalarda küçük Roma rakamı, girişten itibaren Arap rakamı. İncelenen dokuz kılavuzun yedisi numarayı sayfanın alt ortasına koyuyor. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü numarayı altta metin bloğunun sağ hizasında, Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü ise sağ üst köşede istiyor.

Ön sayfalar; özet, önsöz, içindekiler, kısaltmalar ve tablo-şekil listeleri gibi ana metinden önce gelen bölümlerdir. Kılavuzlar bu sayfalarda numaranın hangi rakamla başlayacağını da ayrıca belirliyor. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü numaralamayı etik bildirim sayfasında "ii" ile başlatıyor, çünkü kabul ve onay sayfası numarasız sayılıyor. Avrasya Üniversitesi önsöz sayfasında "iii" ile, Sabancı Üniversitesi "iv" ile başlıyor.

Dış kapak, iç kapak ve onay sayfası çoğu kılavuzda numarasızdır. Bazı kılavuzlar ise sayfayı sayıp numarayı göstermez. İstanbul Topkapı Üniversitesi iç kapağı sayıyor ama numarasını yazdırmıyor. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü ana bölüm başlığı taşıyan sayfaları da sayıma katıp numara göstermiyor.

Numaranın biçimi de kurala bağlanmış olabilir. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü ve Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü numaranın parantez, tire veya başka bir işaret olmadan yazılmasını istiyor. Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi numarayı 10 punto ve sayfanın alt kenarından 1,5 cm yukarıda konumlandırıyor.

Kelime işlemcide iki farklı rakam türü kullanmak için ön sayfalar ile giriş bölümü arasına bölüm sonu eklenir. Böylece ilk bölümde Roma rakamı, ikinci bölümde 1'den başlayan Arap rakamı ayrı ayrı tanımlanabilir. Bölüm sonu eklenmeden numara biçimi değiştirilirse ayar bütün teze uygulanır.

APA 7 sayfa düzeni tezde geçerli mi?

APA 7 sayfa düzeni, Türkiye'deki tezlerde genellikle enstitü kılavuzunun yerini almaz. APA Style resmî sitesi her kenarda 1 inç (2,54 cm) boşluk ve çift satır aralığı öneriyor. Aynı site, tez ve doktora tezlerinde danışmanın veya kurumun farklı kenar boşlukları isteyebileceğini belirtiyor. İncelenen dokuz kılavuz da APA değerleri yerine kendi sayfa düzeni değerlerini tanımlıyor.

Karışıklık, "tezimiz APA 7'ye göre yazılıyor" ifadesinden doğuyor. Birçok enstitü APA 7'yi atıf ve kaynakça için kullanıyor, sayfa düzenini ise kendi şablonuyla belirliyor. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü anabilim dallarının çoğunda APA 7'yi atıf stili olarak kullanıyor, buna rağmen ana metinde 1,5 satır aralığı ve sol kenarda 3 cm istiyor. Bu iki değer APA Style'ın çift aralık ve 1 inçlik kenar önerisinden farklıdır.

APA Style ile incelenen Türk enstitü kılavuzları arasındaki temel farklar şöyle sıralanabilir:

• Satır aralığı: APA Style çift aralık öneriyor; dokuz kılavuzun tamamı ana metinde 1,5 aralık istiyor.

• Kenar boşluğu: APA Style dört kenarda eşit 1 inç öneriyor; kılavuzlar sol kenarı cilt payı için 3 ile 4 cm arasında tutuyor.

• Blok alıntı: APA Style blok alıntıyı da çift aralıkla yazdırıyor; Atatürk Üniversitesi ve Avrasya Üniversitesi tek aralık istiyor.

• Dipnot: APA Style kelime işlemcinin varsayılan dipnot ayarını yeterli sayıyor; kılavuzlar 9 veya 10 punto gibi kesin değerler veriyor.

• Tez için esneklik: APA Style'ın kenar boşluğu sayfası, ciltleme için 1,5 inçlik sol kenarı örnek olarak gösteriyor.

Atıf ve kaynakça kurallarının APA 7'deki karşılıkları APA 7 atıf ve kaynakça kuralları yazısında örnek künyelerle ele alınıyor. Sayfa düzeninde ise iki kural seti çatıştığında enstitü kılavuzu esas alınır. Gerekçesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 9. maddesidir: tez, senatonun belirlediği yazım kurallarına göre yazılır. Kaynakçadaki asılı girinti gibi ayrıntılarda da önce enstitü kılavuzuna bakılır. Asılı girinti, bir künyenin ilk satırının sola dayalı, sonraki satırlarının içeri doğru kaydırılmış olarak yazıldığı paragraf biçimidir. İstanbul Topkapı Üniversitesi bu girintiyi 1,25 cm olarak belirliyor.

Yurt dışındaki bir şablonu veya internetten indirilen genel bir "APA tez şablonu"nu doğrudan kullanmak bu yüzden risk taşır. Şablon, kelime işlemcide 2,54 cm kenar ve çift aralıkla gelebilir. Enstitünün şablonu varsa onunla başlamak, ayarları tek tek değiştirmekten daha az hata üretir.

Teslimden önce biçim kontrolü nasıl yapılır?

Teslimden önce biçim kontrolü, tezin enstitü kılavuzundaki her sayfa düzeni maddesiyle tek tek karşılaştırılmasıyla yapılır. En verimli yol, kılavuzun biçim bölümünü bir kontrol listesine çevirmek ve tezin basılı bir sayfasını cetvelle ölçmektir. Danışmanın Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 9. maddesi uyarınca yazım kurallarına uygunluk görüşü verdiği düşünülürse, bu kontrol teslimden önce danışmanla birlikte yapılabilir.

Biçim kontrolü tezin son haftasına bırakılmak zorunda değildir. Yazım başında şablon doğru kurulursa son kontrol yalnızca istisnaları yakalar. Aşağıdaki liste, dokuz kılavuzda en sık geçen maddelerden derlenmiştir:

• Enstitünün güncel tez yazım kılavuzunun tarihini kontrol et.

• Kâğıt boyutunu A4 olarak ayarla.

• Ana metin yazı tipini ve puntosunu kılavuzla karşılaştır.

• Ana metni 1,5 satır aralığına ayarla, istisna bölümleri ayrıca işaretle.

• Dört kenar boşluğunu yazdırılmış bir sayfada cetvelle ölç.

• Dipnot, tablo ve blok alıntı puntolarını kılavuzdaki değerlere getir.

• Ön sayfalarda Roma, girişten itibaren Arap rakamlı numaralandırmayı kontrol et.

• Bölüm başı sayfalarının üst boşluğunu ve numara durumunu doğrula.

• Biçim sorularını teslimden önce danışmana ilet.

Basılı kopya ile elektronik kopya aynı biçimi taşımalıdır. Tezin elektronik hâli Yükseköğretim Kurulu Ulusal Tez Merkezi'ne yüklendiği için sayfa düzeni orada da korunur. Yükleme adımları ve tez erişim seçenekleri YÖK Ulusal Tez Merkezi'nde tez sorgulama ve yükleme yazısında anlatılıyor. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, ulusal tez sistemine yüklenen kopyada ıslak imza bulunmamasını ve özgeçmişteki kişisel bilgilerin çıkarılmasını istiyor.

Biçim kontrolü ile benzerlik kontrolü ayrı işlemlerdir. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 9. maddesi, enstitünün tezi teslim aldıktan sonra intihal yazılım programı raporu almasını öngörür. Rapor sürecinin nasıl işlediği ve oranların nasıl okunduğu Turnitin ve iThenticate benzerlik raporu yazısında açıklanıyor. Kılavuzlar dönemsel olarak güncellendiği için teslimden önce enstitünün duyuru sayfasına son bir kez bakmak da kontrolün parçası sayılabilir.

Gerçek Hayattan Örnekler

Bu bölümdeki örnekler, adayların karşılaşabileceği durumları açıklamak amacıyla oluşturulmuş temsili senaryolardır.

Selim: Başka bir üniversitenin şablonunu kullandı

Selim, sosyal bilimler alanında tezli yüksek lisansın son yarıyılında. Tezine başlarken arkadaşının başka bir üniversitede kullandığı şablonu indirdi. Şablon 12 punto Times New Roman ve 1,5 satır aralığıyla geldiği için ayarları doğru sandı. Danışmanı taslağı okurken kendi enstitüsünün kılavuzunda sol kenarın 4 cm değil 3,5 cm, sayfa numarasının da alt sağda değil alt ortada istendiğini fark etti. Selim kendi enstitüsünün güncel şablonunu indirdi ve metni yeni dosyaya biçimsiz yapıştırarak aktardı. Başlık stillerini şablondan yeniden uyguladı. Tez, biçim incelemesine bu ayarlarla gönderildi ve kenar boşluğu için ek düzeltme gerekmedi.

Zeynep: Dipnotlarda iki farklı punto buldu

Zeynep, işletme alanında tez yazıyor. Enstitüsünün kılavuzunu okurken dipnot puntosuyla ilgili iki ayrı ifade gördü: bir bölümde açıklama notları için 8 punto, başka bir bölümde dipnotlar için ana metinden iki punto küçük yazı isteniyordu. Hangisini seçeceğini tahmin etmek yerine danışmanına sordu. Danışmanı enstitünün biçim incelemesi yapan birimiyle görüştü ve uygulanacak değeri yazılı olarak aldı. Zeynep dipnot stilini kelime işlemcide bir kez tanımladı, tüm dipnotlara aynı stili uyguladı. Böylece yüzlerce dipnotu tek tek değiştirmek yerine tek bir stil ayarıyla bütün tezi güncelleyebildi.

Mert: Cilt payını iki kez ekledi

Mert, mühendislik alanında tezini teslime hazırlıyordu. Kılavuz sol kenar için 4 cm istiyordu. Mert sol kenara 4 cm girdi, kelime işlemcideki cilt payı alanına da alışkanlıkla 1 cm yazdı. Ekranda fark göze çarpmadı. Tezi ciltçiye göndermeden önce bir sayfayı yazdırıp cetvelle ölçtüğünde sol boşluğun 5 cm olduğunu gördü. Cilt payı alanını sıfırladı ve sayfaları yeniden kontrol etti. Ölçüm kılavuzla örtüştü. Mert, tablolarından birinin yeni ayarla sağ kenardan taştığını da bu kontrolde fark etti ve tabloyu yatay sayfaya aldı. Ölçüm sonuçlarını teslimden önce danışmanıyla da paylaştı.

Elif: APA 7 ile enstitü kılavuzu arasında kaldı

Elif, eğitim bilimlerinde tez yazıyor ve bölümü atıflarda APA 7 kullanıyor. Yazıma başlarken APA Style sayfalarındaki önerilere göre çift satır aralığı ve her kenarda 2,54 cm boşluk ayarladı. Tez önerisini danışmanına gönderdiğinde danışmanı, enstitünün APA 7'yi yalnızca atıf ve kaynakça için kullandığını, sayfa düzeninin ise enstitü kılavuzunda ayrıca tanımlandığını hatırlattı. Elif ana metni 1,5 satır aralığına, kenarları da kılavuzdaki değerlere çevirdi. Atıflarını ve kaynakçasını APA 7'ye göre bıraktı. Böylece iki kural setini doğru yerde kullanmış oldu ve yazımın geri kalanını tek şablon üzerinde sürdürdü.

Sıkça Sorulan Sorular

Mezun Kampüsü Hakkında
Mezun Kampüsü, Türkiye'deki üniversitelerin lisansüstü programlarını, başvuru takvimlerini ve akademik duyurularını tek noktada toplayan bir platformdur. Tez yazmayı planlayan adaylar Atlas üzerinden tezli programları enstitü ve alan bazında inceleyebilir, Tarihler bölümünden başvuru dönemlerini, Duyurular bölümünden enstitülerin tez teslimi ve yazım kılavuzu güncellemelerine ilişkin ilanlarını izleyebilir ve Üniversiteler sayfası üzerinden ücretsiz başvuru oluşturabilir.

Yasal Bilgilendirme

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır ve kişiye özel akademik, hukuki veya mali danışmanlık niteliğinde değildir. Yazıdaki sayfa düzeni değerleri, kaynakçada listelenen dokuz enstitü kılavuzunun belge tarihlerindeki hâline ve APA Style resmî sitesinin 19 Ekim 2026'da erişilen sayfalarına dayanır. Tez yazım kuralları, Yükseköğretim Kurulu'nun 20 Nisan 2016 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 9. ve 22. maddeleri uyarınca üniversite senatolarınca belirlenir ve enstitüye göre farklılaşabilir. Enstitü kılavuzları dönemsel olarak güncellenebilir. Tez yazan öğrencilerin danışmanlarıyla birlikte kendi enstitülerinin güncel kılavuzunu kontrol etmesi önerilir.