Yüksek Lisans Tezi Nasıl Yazılır? Bölüm Bölüm Tez Yapısı

İçindekiler

• Genel Bilgilendirme

• Yüksek lisans tezi nedir, hangi kurallara göre yazılır?

• Yüksek lisans tezinin bölümleri nelerdir?

• Tez yazım süreci adım adım nasıl ilerler?

• Giriş, literatür ve yöntem bölümlerine ne yazılır?

• Tez yazım kuralları enstitüye göre nasıl değişir?

• Bulgular, tartışma ve sonuç nasıl ayrılır?

• Benzerlik oranı ve yapay zekâ için tek kural var mı?

• Tezi teslim etmeden önce neler kontrol edilmeli?

• Gerçek Hayattan Örnekler

• Sıkça Sorulan Sorular

• Kaynakça

• Yasal Bilgilendirme

Genel Bilgilendirme

Yüksek lisans tezi, enstitünün tez yazım kılavuzundaki sıraya uyularak ön kısım, ana metin ve son kısım hâlinde yazılır. Ana metin çoğu kılavuzda giriş, literatür veya kuramsal çerçeve, yöntem, bulgular, tartışma ve sonuç bölümlerinden oluşur. Yazım danışmanla birlikte yürür. Tamamlanan tez, intihal yazılım programı raporu alındıktan sonra jüri önünde savunulur.

Yükseköğretim Kurulu'nun (YÖK) 27 Mart 2026 tarihli Yükseköğretim İstatistikleri 2025-2026 bültenine göre Türkiye'de 330.464 yüksek lisans öğrencisi bulunuyor. Aynı bültene göre 2024-2025 akademik yılında 84.928 kişi yüksek lisanstan mezun oldu. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 6. maddesine göre tezli yüksek lisans programı en az 21 kredi, en az yedi ders, bir seminer dersi ve tez çalışmasından oluşur ve en az 120 AKTS (Avrupa Kredi Transfer Sistemi) kredisi taşır. Yönetmeliğin 7. maddesi programın normal süresini dört yarıyıl olarak belirler.

Bu rehber; yönetmelik hükümlerine, YÖK verilerine ve beş enstitü kılavuzuna dayanıyor. İncelenen belgeler Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri ve Fen Bilimleri enstitüleri, Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Hacettepe Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Enstitüsü ile İstanbul Topkapı Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü kılavuzlarıdır. Bölüm adları, özet uzunluğu ve benzerlik sınırları enstitüye göre değişebilir. Aşağıdaki çerçeve genel bir yol haritasıdır, kendi enstitünün kılavuzunun yerine geçmez.

Yüksek lisans tezi nedir, hangi kurallara göre yazılır?

Yüksek lisans tezi, tezli yüksek lisans öğrencisinin danışman gözetiminde yürüttüğü araştırmayı enstitünün yazım kurallarına göre raporladığı akademik çalışmadır. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 9. maddesi yazım kurallarını senatoya bırakır. Bu nedenle tezin biçimi yönetmelikte değil, üniversitenin tez yazım kılavuzunda tarif edilir. İçerik ise danışmanla belirlenen araştırma sorusuna dayanır.

Tezli yüksek lisans, ders aşaması ve bir tez çalışmasının tamamlanmasıyla bitirilen lisansüstü programdır. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 6. maddesi, tezli yüksek lisansın amacını öğrencinin bilimsel araştırma yöntemlerini kullanarak bilgilere erişmesi, bilgiyi derlemesi, yorumlaması ve değerlendirmesi olarak tanımlar. Yüksek lisans tezi, bu yetkinliğin yazılı kanıtıdır. Programın genel yapısı yüksek lisans programlarının türleri ve işleyişi rehberinde ayrıca anlatılıyor.

Kuralların iki katmanı vardır. Birinci katman yönetmeliktir. Yükseköğretim Kurulu'nun 20 Nisan 2016 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmeliği danışman atanmasını, süreyi, intihal raporunu, jüriyi ve savunmayı düzenler. İkinci katman enstitü belgeleridir. Tez yazım kılavuzu, bir enstitünün tezlerde uyulacak bölüm sırasını, sayfa düzenini ve kaynak gösterme biçimini belirleyen resmî belgedir. Kılavuz senato veya enstitü yönetim kurulu kararıyla yürürlüğe girer.

Enstitü, üniversitelerde lisansüstü eğitimin yürütüldüğü, başvuru ve kayıt süreçlerini yöneten akademik birimdir. Tez yazım kılavuzunu yayımlayan, tezi biçim yönünden inceleyen ve intihal raporunu alan birim de enstitüdür. Örneğin Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü'nün kılavuzu 12 Mart 2026 tarihli senato kararıyla kabul edilmiştir. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nün kılavuzu ise 29 Temmuz 2025'te enstitü yönetim kurulunca onaylanmıştır.

Bu iki katmanlı yapı, aynı alandaki iki öğrencinin farklı şablonlarla tez yazabileceği anlamına gelir. Bu nedenle yazıma başlamadan önce kayıtlı olunan enstitünün en güncel kılavuzunu indirmek ilk iş olarak görülür. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü kılavuzu, öğrencilerin daha önce tamamlanmış tezleri biçimsel örnek olarak almamasını açıkça istiyor; çünkü eski tezler eski kılavuza göre hazırlanmış olabilir.

Yüksek lisans tezinin bölümleri nelerdir?

Yüksek lisans tezi çoğu kılavuzda üç ana kısımdan oluşur: ön kısım, ana metin ve son kısım. Ön kısımda kapak, onay sayfası, etik beyan, özet, abstract ve içindekiler bulunur. Ana metin giriş, literatür, yöntem, bulgular, tartışma ve sonuçtan oluşur. Son kısım kaynakça, ekler ve özgeçmişi içerir. Bölüm adları alana göre değişebilir.

Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü'nün 12 Kasım 2025 tarihli kılavuzu bu yapıyı dört parça olarak sayıyor: kapak ve özel sayfalar, tez metni, kaynaklar dizini ve ekler. Hacettepe Üniversitesi Atatürk İlkeleri ve İnkılâp Tarihi Enstitüsü'nün yönergesi ise dış kapaktan arka kapağa kadar 21 ayrı öğe listeliyor.

Tablodaki bölüm adları kılavuza göre değişebilir. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü ana metni giriş, kuramsal temeller, materyal ve metot, bulgular ve tartışma, sonuç ve öneriler olarak sıralıyor. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü ise giriş, genel bilgiler, materyal ve yöntem, bulgular, tartışma, sonuç ve öneriler başlıklarını kullanıyor. İncelenen kılavuzlarda sosyal bilimler enstitüsü kuramsal temeller, sağlık ve fen bilimleri enstitüleri genel bilgiler adını kullanıyor.

Ön kısımdaki özet ve abstract, tezin ana metinden bağımsız okunabilen sayfalarıdır. YÖK Ulusal Tez Merkezi'nde tezler başlık, özet ve anahtar kelimelerle listelenir. Bu yüzden özet, ana metin bittikten sonra yazıldığında bulgularla daha tutarlı olur.

Tez yazım süreci adım adım nasıl ilerler?

Tez yazım süreci genellikle konu ve danışmanın belirlenmesiyle başlar, tez önerisi, literatür taraması, veri toplama, analiz ve bölüm bölüm yazımla sürer. Taslak danışman okumasından geçer, enstitü intihal raporunu alır ve jüri toplanır. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 8. maddesine göre tez konusu en geç ikinci yarıyılın sonunda enstitüye önerilir.

Yönetmeliğin 8. maddesine göre danışman en geç birinci yarıyılın sonunda atanır. Tez konusu ise danışmanla birlikte belirlenir ve enstitü yönetim kurulu onayıyla kesinleşir. Konunun nasıl daraltıldığı lisansüstü tez konusunun belirlenmesi ve değiştirilmesi rehberinde ayrıntılı anlatılıyor. Bazı enstitüler bu aşamada amaç, yöntem ve takvim içeren bir öneri metni ister; formun bölümleri tez öneri formunun bölüm bölüm doldurulması yazısında örneklerle gösteriliyor.

Önerinin onaylanmasından sonra yazım genellikle şu sırayla ilerler. Önce literatür taranır ve kuramsal çerçeve kurulur. Ardından yöntem bölümü veri toplanmadan önce taslak olarak yazılır; bu taslak etik kurul başvurusunda da işe yarar. Veriler toplanıp analiz edildikten sonra bulgular, tartışma ve sonuç yazılır. Giriş ve özet en sona bırakıldığında tezin vardığı sonuçla örtüşür.

Tezli yüksek lisans programında eğitim alan bir öğrenci, elde ettiği sonuçları senato tarafından belirlenen yazım kurallarına uygun biçimde yazar ve tezini jüri önünde sözlü olarak savunur.
— Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği, Madde 9/1 (Resmî Gazete, 20 Nisan 2016)

Taslak tamamlandığında yönetmeliğin 9. maddesindeki akış başlar. Öğrenci tezi danışmana teslim eder, danışman tezi enstitüye iletir. Enstitü intihal yazılım programı raporunu alarak danışmana ve jüri üyelerine gönderir. Jüri, danışman ve anabilim dalı başkanının önerisiyle enstitü yönetim kurulunca atanır.

Yazımın her aşamasında danışmanla düzenli görüşmek, bölümlerin tek tek okunmasını sağlar. Bölüm bölüm onay almak, tezin tamamı bittikten sonra kapsamlı değişiklik yapma ihtimalini azaltır. Yönetmeliğin 6. maddesi, danışman atandıktan sonraki yarıyıldan itibaren öğrencinin her yarıyıl tez dönemi için kayıt yaptırmasını öngörür.

Giriş, literatür ve yöntem bölümlerine ne yazılır?

Giriş bölümü tezin problemini, önemini ve amacını açıklar. Literatür bölümü konuyla ilgili önceki çalışmaları değerlendirir ve araştırmanın hangi boşluğu doldurduğunu gösterir. Yöntem bölümü araştırmanın türünü, evren ve örneklemi, veri toplama araçlarını ve analiz yolunu anlatır. Üç bölüm birlikte, okuyucunun araştırmayı tekrar edebilmesine yetecek bilgiyi verir.

Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nün Temmuz 2025 tarihli kılavuzu giriş bölümü için kısa bir ölçüt koyuyor: bu bölümde tez konusunu açıklayıcı bilgiler yer almalı, bulgu ve tartışma bulunmamalıdır. Giriş genellikle problemin tanımıyla başlar, araştırmanın amacı ve önemiyle devam eder. Bazı kılavuzlar sayıltılar, sınırlılıklar ve tanımlar gibi alt başlıklar da ister.

Literatür taraması, bir araştırma konusunda daha önce yayımlanmış tez, makale ve kitapların sistemli biçimde bulunup değerlendirilmesidir. İyi bir literatür bölümü çalışmaları tek tek özetlemek yerine onları karşılaştırır ve tartışılmamış noktayı gösterir. Türkiye'de yazılmış tezleri bulmak için YÖK Ulusal Tez Merkezi'nde tez sorgulama adımları kullanılabilir.

Yöntem bölümü, kılavuzlarda en ayrıntılı tarif edilen bölümlerden biridir. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü kılavuzuna göre materyal ve metot bölümünde şu bilgiler yer alır:

• Araştırmanın türü ve modeli

• Evren, örneklem ve örnekleme yöntemi

• Veri toplama araçları ve verilerin toplandığı tarihler

• Araştırmanın değişkenleri

• Verilerin analizinde kullanılan yöntemler

• Etik kurul onayına ilişkin bilgiler

Nitel araştırmalarda örneklem yerine çalışma grubu, ölçek yerine görüşme formu gibi kavramlar kullanılabilir. Arşiv veya metin incelemesine dayanan tezlerde yöntem bölümü kaynakların seçim ölçütlerini ve inceleme yaklaşımını anlatır. Hangi tasarım seçilirse seçilsin, yöntem bölümü başka bir araştırmacının çalışmayı aynı adımlarla tekrar edebileceği açıklıkta yazılır. Ölçek kullanılan çalışmalarda ölçeğin geliştiricisinden alınan kullanım izni ve etik kurul kararı genellikle eklere konur.

Tez yazım kuralları enstitüye göre nasıl değişir?

Tez yazım kuralları enstitüye göre özet uzunluğu, anahtar kelime sayısı, kenar boşlukları, kaynak gösterme stili, asgari sayfa sayısı ve benzerlik oranı bakımından değişir. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği bu ayrıntıları tanımlamaz, senatoya bırakır. Bu nedenle aynı tez iki enstitüde farklı biçim düzeltmeleri alabilir.

Aşağıdaki tablo, incelenen beş kılavuzdaki ölçütleri yan yana gösteriyor. Tablodaki bilgiler belgelerin tarihindeki hâlini yansıtır.

Biçim kuralları da benzer şekilde farklılaşıyor. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü sol kenarı 4 cm, üst ve alt kenarı 3 cm, sağ kenarı 2,5 cm olarak belirliyor. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü sol kenar için 3 cm, diğer kenarlar için 2 cm öngörüyor. İncelenen kılavuzların tamamı Times New Roman yazı tipine izin veriyor; Erciyes Fen Bilimleri ve Hacettepe belgeleri Arial seçeneğini de tanıyor. Satır aralığı ana metinde genellikle 1,5'tir.

Tablo bir sıralama değil, farklılığın örneğidir. Başka bir üniversitenin kılavuzuna göre biçimlendirilen tez, enstitünün biçim incelemesinde düzeltme alabilir. Kaynak stili seçimi de çoğu zaman öğrenciye değil, anabilim dalına veya enstitüye bağlıdır.

Bulgular, tartışma ve sonuç nasıl ayrılır?

Bulgular bölümü araştırmada elde edilen verileri yorum katmadan sunar. Tartışma bölümü bu bulguları literatürdeki çalışmalarla karşılaştırır ve nedenlerini yorumlar. Sonuç bölümü araştırmanın genel çıkarımlarını ve bulgulara dayanan önerileri yazar. Üç bölümün sınırı kılavuzlarda ayrı ayrı tarif edildiği için yazarken bu ayrımı korumak, biçim ve içerik düzeltmelerini azaltır.

Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nün Temmuz 2025 tarihli kılavuzu bu ayrımı açıkça yapıyor. Kılavuza göre bulgular yorum yapılmadan bulgular başlığı altında verilir. Yorum, tartışma başlığı altında veya başlıklar birleştirilmişse ayrı paragraflarda yer alır. Sonuç ve öneriler bölümünde genel sonuçlar, önceki çalışmalarla karşılaştırma ve bulgulara dayanan öneriler bulunur.

Bölümleri ayırırken şu ölçütler yardımcı olur:

• Bulgular: tablo, şekil ve istatistik sonuçlarını araştırma sorularının sırasıyla verir; "anlamlı fark bulunmuştur" gibi tespit cümleleri kullanır.

• Tartışma: her önemli bulguyu literatürdeki benzer ve farklı sonuçlarla karşılaştırır; farkın olası nedenlerini açıklar.

• Sınırlılıklar: örneklem, veri toplama aracı veya süre gibi sonuçları etkileyebilecek koşulları belirtir.

• Sonuç: araştırma sorularına kısa cevaplar verir; yeni veri veya yeni kaynak eklemez.

• Öneriler: uygulamaya ve sonraki araştırmalara yönelik önerileri bulgulardan türetir.

Sağlık ve fen bilimlerinde bulgular ile tartışma genellikle ayrı bölümlerdir. Sosyal bilimlerde ise bazı kılavuzlar ikisinin tek başlıkta birleştirilmesine izin verir. Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü kılavuzu "bulgular ve tartışma" başlığını kullanırken Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü kılavuzu iki ayrı bölüm öngörüyor.

Sonuç bölümünde bulguların yeniden sayılması yerine araştırma sorusuna verilen cevap yazılır. Tezin başında sorulan soru ile sonda verilen cevap birbirine bağlanmalıdır. Öneriler bölümünde bulgularla desteklenmeyen genel tavsiyeler, jüri tarafından sorgulanabilir. Bu nedenle her öneri, dayandığı bulguyla birlikte yazıldığında okuyucu için daha izlenebilir olur ve tezin savunmasında da kolayca gerekçelendirilir.

Benzerlik oranı ve yapay zekâ için tek kural var mı?

Benzerlik oranı ve üretken yapay zekâ kullanımı için ülke genelinde tek bir sayısal kural bulunmaz. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 9. maddesi intihal yazılım programı raporunun alınmasını düzenler, ancak bir yüzde belirlemez. Oran sınırları ve yapay zekâ kullanım kuralları üniversitelerin kendi belgelerinde yer alır.

Sık karıştırılan nokta şudur: Turnitin veya iThenticate raporundaki yüzde, tek başına intihal kararı anlamına gelmez. Yönetmeliğin 9. maddesine göre rapor danışmana ve jüri üyelerine gönderilir; intihal tespit edilirse gerekçeleriyle enstitü yönetim kuruluna bildirilir. Oranın üst sınırı ise kuruma göre değişir. İstanbul Topkapı Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü yüksek lisans tezinde %20, dönem projesinde %25 sınırı uyguluyor. Erciyes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü ise %30 sınırını esas alıyor. Raporun nasıl okunduğu Turnitin ve iThenticate benzerlik raporunun yorumlanması yazısında ayrıntılı anlatılıyor.

Yapay zekâ konusunda da benzer bir tablo var. YÖK, 2024 yılında Yükseköğretim Kurumları Bilimsel Araştırma ve Yayın Faaliyetlerinde Üretken Yapay Zekâ Kullanımına Dair Etik Rehber'i yayımladı. Rehber şeffaflık, dürüstlük, özen, hesap verebilirlik ve sorumluluk gibi temel değerleri öne çıkarıyor. YÖK'ün duyurusunda üniversitelerin araştırmada yapay zekâ kullanımı için kendi düzenlemelerini yapabileceği belirtiliyor. Hangi kullanımın beyan edilmesi gerektiği tezde yapay zekâ kullanım kuralları ve etik sınırlar rehberinde ele alınıyor.

İncelenen kılavuzların bir kısmı yapay zekâ kullanımına hiç değinmiyor. Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü'nün 12 Mart 2026 tarihli kılavuzunda ve Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü'nün Temmuz 2025 tarihli kılavuzunda bu konuda bir kural bulunmuyor. Bu durumda üniversitenin ayrı yönergesi ve danışmanın görüşü belirleyici olur.

Tezi teslim etmeden önce neler kontrol edilmeli?

Tezi teslim etmeden önce bölüm sırası, özet uzunluğu, sayfa düzeni, kaynakça uyumu, etik beyan ve benzerlik raporu enstitünün güncel kılavuzuna göre kontrol edilir. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 9. maddesine göre danışman tezin biçim yönünden uygun olduğunu onaylar. Jüri, tezi teslim aldığı tarihten itibaren en geç bir ay içinde toplanır.

• Enstitünün sitesinden tez yazım kılavuzunun ve şablonun en güncel sürümünü indir.

• Bölüm sırasını kılavuzdaki listeyle karşılaştır.

• Özeti ve abstract'ı kılavuzdaki kelime aralığına göre düzenle.

• Anahtar kelime sayısını kılavuzdaki sınıra göre ayarla.

• Kenar boşluklarını, yazı tipini ve sayfa numaralarını kılavuza göre düzelt.

• Metindeki her atıfın kaynakçada, kaynakçadaki her eserin metinde yer aldığını doğrula.

• Etik kurul kararını ve izin belgelerini eklere koy.

• Danışmanla birlikte benzerlik raporunu incele ve gereken düzeltmeleri yap.

• Teslim kanalını ve son tarihi enstitü duyurusundan teyit et.

Teslimden sonraki adım savunmadır. Yönetmeliğin 9. maddesine göre jüri üç veya beş öğretim üyesinden oluşur ve üyelerden en az biri başka bir yükseköğretim kurumundandır. Jüri salt çoğunlukla kabul, ret veya düzeltme kararı verir. Düzeltme kararı alan öğrenci en geç üç ay içinde aynı jüri önünde yeniden savunma yapar. Savunmaya hazırlık yüksek lisans tez savunmasının işleyişi yazısında adım adım anlatılıyor.

Yol haritası üç aşamada düşünülebilir. İlk aşamada kılavuz, şablon ve takvim netleştirilir. İkinci aşamada bölümler danışman okumasından geçirilir ve benzerlik raporu incelenir. Üçüncü aşamada savunma sunumu hazırlanır ve kabul sonrası teslim kuralları enstitüden öğrenilir. Yönetmelik ve enstitü kılavuzları dönemsel olarak değişebildiği için her aşamada güncel duyuruları kontrol etmek önerilir.

Gerçek Hayattan Örnekler

Bu bölümdeki örnekler, adayların karşılaşabileceği durumları açıklamak amacıyla oluşturulmuş temsili senaryolardır.

Ayşe: Eski bir tezi şablon olarak kullandı

Ayşe, sağlık bilimlerinde tezli yüksek lisansın son yarıyılında. Biçim için kendi bölümünden birkaç yıl önce tamamlanmış bir tezi örnek aldı. Danışmanı, enstitünün kılavuzunun güncellendiğini ve kenar boşlukları ile özet uzunluğunun değiştiğini hatırlattı. Ayşe enstitü sitesinden güncel kılavuzu ve şablonu indirdi. Metnini yeni şablona taşıdı, özeti kılavuzdaki kelime aralığına göre yeniden yazdı ve sayfa numaralarını düzeltti. Tablo ve şekil numaralarını da yeni kurallara göre baştan kontrol etti. Tez enstitünün biçim incelemesinden ek düzeltme istenmeden geçti ve savunma takvimi planlandığı gibi ilerledi. Ayşe, sonraki yarıyılda tez yazmaya başlayacak arkadaşlarına da güncel şablonu kullanmalarını önerdi.

Burak: Bulgular ile tartışmayı ayırdı

Burak, eğitim bilimlerinde nicel bir tez yazıyor. İlk taslağında her tablonun hemen altına literatürle karşılaştırmalar ve kendi yorumlarını ekledi. Danışmanı, enstitü kılavuzunun bulguları yorumsuz sunmayı istediğini belirtti. Burak bulgular bölümünde yalnızca tabloları ve istatistik sonuçlarını bıraktı. Yorumları ayrı bir tartışma bölümüne taşıdı ve her bulguyu benzer çalışmalarla karşılaştırdı. Sonuç bölümünde ise araştırma sorularına kısa cevaplar verdi. Önerilerin her birini dayandığı bulguyla eşleştirdi ve bulgularla desteklenmeyen iki genel tavsiyeyi metinden çıkardı. Yeniden düzenlenen yapı, jüri üyelerinin bulguları ve yorumları ayrı ayrı izlemesini kolaylaştırdı.

Deniz: Benzerlik raporunu danışmanıyla okudu

Deniz, sosyal bilimlerde tezini tamamladı ve enstitünün aldığı intihal yazılım programı raporunda beklediğinden yüksek bir oran gördü. Danışmanıyla raporu satır satır incelediler. Eşleşmelerin önemli bir kısmının doğru biçimde gösterilmiş doğrudan alıntılardan ve ölçek maddelerinden kaynaklandığını fark ettiler. Deniz uzun alıntıları kısalttı, bazı paragrafları kendi cümleleriyle yeniden yazdı ve kaynak gösterimini kılavuzdaki stile göre düzeltti. Ardından enstitünün hangi kısımları rapordan hariç tuttuğunu kılavuzdan öğrendi ve yeniden yükleme için enstitüye başvurdu. Enstitünün filtre kurallarına göre yenilenen rapor, üniversitenin belirlediği sınırın altında kaldı ve tez jüriye gönderildi.

Kerem: Kılavuzda yapay zekâ kuralı bulamadı

Kerem, mühendislik alanında tez yazıyor ve kaynak taramasında bir yapay zekâ aracından yararlanmak istiyor. Enstitüsünün tez yazım kılavuzunda bu konuda bir hüküm bulamadı. Kerem önce üniversitenin ayrı bir yapay zekâ yönergesi olup olmadığını araştırdı, ardından danışmanıyla görüştü. Danışmanı, YÖK'ün etik rehberindeki şeffaflık ilkesini hatırlattı ve aracın hangi aşamada kullanıldığını yöntem bölümünde açıklamasını önerdi. Kerem aracın önerdiği her kaynağı asıl yayından tek tek doğruladı. Asıl yayında bulunamayan iki öneriyi kaynakçaya almadı. Böylece kullanım hem kayıt altına alındı hem de kaynakça güvenilir kaldı. Kerem, savunmada bu konu sorulursa açıklayabilmek için kullandığı aracı ve tarihleri bir notta sakladı.

Sıkça Sorulan Sorular

Mezun Kampüsü Hakkında
Mezun Kampüsü, Türkiye'deki üniversitelerin lisansüstü programlarını, başvuru takvimlerini ve akademik duyurularını tek noktada toplayan bir platformdur. Tez yazmayı planlayan adaylar Atlas üzerinden tezli yüksek lisans programlarını enstitü ve alan bazında inceleyebilir, Tarihler bölümünden başvuru dönemlerini, Duyurular bölümünden enstitülerin ilanlarını izleyebilir ve Üniversiteler sayfası üzerinden ücretsiz başvuru oluşturabilir. Enstitülerin tez kuralları farklılaştığı için program sayfaları, adayların ilgili enstitünün koşullarına daha hızlı ulaşmasına yardımcı olur.

Yasal Bilgilendirme

Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır ve kişiye özel akademik, hukuki veya mali danışmanlık niteliğinde değildir. Yazıdaki süreler ve kurallar, Yükseköğretim Kurulu'nun 20 Nisan 2016 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'ne ve adı geçen enstitülerin yayımladığı kılavuzlara dayanır. Üniversiteler kendi lisansüstü yönetmeliklerinde madde numaralarını ve ayrıntıları farklı düzenleyebilir. Mevzuat, tez yazım kılavuzları, benzerlik sınırları ve teslim takvimleri dönemsel olarak değişebilir. Tez yazan öğrencilerin danışmanlarıyla birlikte kendi enstitülerinin güncel kılavuzunu ve duyurularını kontrol etmesi önerilir.