Yüksek Lisans İngilizcesi: MA, MSc, MBA ve CV'de Doğru Yazım
ŞÜKRAN Ç.
Yazar

Yüksek Lisans İngilizcesi: MA, MSc, MBA ve CV Yazımı
Özet
Yüksek lisans İngilizcesi "master's degree" ifadesidir; diploma ve CV'de ise programın alanına göre Master of Arts (MA), Master of Science (MSc) ya da Master of Business Administration (MBA) gibi derece adları kullanılır. Türkiye'de diplomaya programın Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanmış adı yazılır. Diploma Eki ise derecenin düzeyini İngilizce olarak "Second Cycle (Master's) Degree" diye tanımlar ve tezli ya da tezsiz olduğunu ayrıca belirtir. Bu yazıda MA ile MSc farkını, tezsiz programın CV'de nasıl gösterileceğini, diploma ekinde program adının nasıl geçtiğini ve doktora ile doçent unvanlarının İngilizce karşılıklarını bulacaksınız. Her karşılık, YÖK belgelerine, Avrupa Komisyonu açıklamalarına ve üniversitelerin kendi program sayfalarına dayanır. Hangi adın sizin diplomanıza uyduğunu belirlemek için enstitünüzün düzenlediği belgeyi esas almanız gerekir.
İçindekiler
Yüksek lisansın İngilizcesi nedir?
MA ile MSc farkı nedir?
Diploma ekinde program adı nasıl geçer?
Tezsiz yüksek lisans İngilizce CV'de nasıl yazılır?
Doktora ve doçent unvanlarının İngilizcesi nedir?
Tezli ve tezsiz program İngilizcede nasıl ayrılır?
Yüksek lisans İngilizcesinde en sık hangi hatalar yapılır?
İngilizce belgeler hangi sırayla hazırlanmalı?
Gerçek Hayattan Örnekler
Yüksek Lisans İngilizcesi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Kaynakça
Yasal Bilgilendirme
Genel Bilgilendirme
Yüksek lisans derecesinin İngilizce adı tek bir kelimeyle sınırlı değildir. Genel ad "master's degree" olsa da diplomada, diploma ekinde ve CV'de derecenin alanı, tezli ya da tezsiz oluşu ve üniversitenin kullandığı resmî ad birlikte belirleyicidir. Bu yazı, iş ve akademik başvurularda kullanılacak doğru karşılığı bulmanız için bu üç belgeyi birbirine bağlar.
Yazıdaki bilgiler dört tür kaynağa dayanır: Yükseköğretim Kurulu (YÖK) belgeleri, Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği, Avrupa Komisyonu ile Europass açıklamaları ve üniversitelerin İngilizce program sayfaları. Avrupa Komisyonu'nun 18 Haziran 2022'de güncellenen sayfasına göre Diploma Eki 8 bölümden oluşur. YÖK Yürütme Kurulu'nun 6 Nisan 2022 tarihli kararı, ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora olmak üzere 4 düzeydeki mezunlara Diploma Eki verilmesini, ekin İngilizce, Fransızca ya da Almanca olmak üzere 3 dilden birinde ve ücretsiz düzenlenmesini, uygulamanın en geç 2022-2023 eğitim-öğretim yılında başlamasını öngörür.
8 bölüm
Diploma Eki bölümüAvrupa Komisyonu, Diploma Supplement, 18 Haziran 2022
3 dil
Düzenleme diliYÖK Yürütme Kurulu kararı, 6 Nisan 2022
Program adları, derece kısaltmaları ve diploma ekinin içeriği üniversiteye göre farklılaşabilir. Kendi derecenizin İngilizce adını yazarken enstitünüzün verdiği diploma ekini ve İngilizce transkripti temel almanız, bu yazıdaki tabloları ise yön bulmak için kullanmanız önerilir. Ücretler ya da burs koşulları bu yazının konusu değildir.
Yüksek lisansın İngilizcesi nedir?
Yüksek lisansın İngilizcesi "master's degree" ifadesidir; kısaca "master's" da denir. Diplomada ve CV'de ise bu genel adın yerine derecenin tam adı kullanılır: Master of Arts, Master of Science ya da Master of Business Administration gibi. Türkiye'de yüksek lisans, Avrupa Yükseköğretim Alanı'ndaki ikinci döngüye karşılık gelir ve YÖK'ün Diploma Eki şablonunda "Second Cycle (Master's) Degree" diye adlandırılır.
"Master derecesi" ifadesi Türkçede sık duyulsa da İngilizce metinde "master's degree" biçimi tercih edilir. Cümle içinde "I hold a master's degree in Economics" gibi kullanılır. Derece adı açık yazıldığında kesme işareti kullanılmaz: "Master of Science in Computer Engineering" doğru bir biçimdir.
Türkiye'de iki tür yüksek lisans programı bulunur ve bu ayrım İngilizce adı doğrudan etkiler. Terim Sözlüğü'ne göre tezli yüksek lisans, ders aşaması ve bir tez çalışmasının tamamlanmasıyla bitirilen lisansüstü programdır. Tezsiz yüksek lisans, tez yerine dönem projesi ile tamamlanan, ders ağırlıklı lisansüstü programdır. Lisansüstü eğitimin genel yapısını, enstitülerin rolünü ve yüksek lisans ile doktora arasındaki geçişi lisansüstü eğitimin aşamalarını ve kariyerdeki yerini anlatan rehberimizde ayrıntılı bulabilirsiniz.
Avrupa Komisyonu'nun Diploma Supplement sayfası, Bologna Süreci'ne katılan ülkelerdeki mezunların Diploma Eki'ni otomatik olarak, ücretsiz ve yaygın bir Avrupa dilinde alma hakkı olduğunu belirtir. Bu nedenle İngilizce derece adını kendiniz çevirmek yerine üniversitenizin Diploma Eki'nde yazan ifadeyi bulmak en güvenli başlangıçtır. Diploma Eki elinizde değilse enstitünün öğrenci işleri birimine başvurmanız önerilir. Kendi çevirinizle diploma ekindeki ifade farklı olduğunda, başvuru yaptığınız kurum iki belgeyi karşılaştırabilir; tutarlılık burada önemlidir.
Günlük yazışmalarda "MA", "MSc" ve "MBA" kısaltmaları noktasız da yazılabilir; bazı üniversiteler "M.A." ya da "M.Sc." gibi noktalı biçimleri tercih eder. İki biçim de anlaşılırdır. Önemli olan, CV'nin tamamında tek bir biçimi tutarlı olarak kullanmaktır.
Lisansüstü Programları Tek Noktadan İnceleyin
Programların tezli ya da tezsiz yapısını ve alanını Mezun Kampüsü Atlas'ta karşılaştırarak derece adınızı netleştirin.
Atlası İnceleMA ile MSc farkı nedir?
MA (Master of Arts) ile MSc (Master of Science) arasındaki fark, programın alanından gelir. Üniversite sayfalarında yaygın görülen ayrımda MA uluslararası ilişkiler, sosyal bilimler ve beşerî bilimler programlarında, MSc ise mühendislik, matematik ve fen bilimleri programlarında kullanılır. Bu ayrım evrensel bir kural değildir; aynı alan farklı üniversitelerde farklı adla açılabilir.
Atılım Üniversitesi'nin İngilizce AKTS bilgi paketi bu çeşitliliği iyi gösterir. Aynı sayfada "Master of Arts (M. A.) Degree in International Relations (Thesis Program)", "Mathematics Master of Science with Thesis", "Master of Laws (LL.M.) in Public Law (with Thesis)" ve "Master of Business Administration (Non-Thesis) (English)" gibi adlar yer alır. Atılım Üniversitesi örneğinde tez bilgisi derece adının içinde ya da parantez içinde yazılmıştır. Koç Üniversitesi ise bir programını "MSc Mathematics - Non-Thesis" olarak duyurur ve verilen dereceyi "MSc" diye belirtir.
Türkçe derece | Diploma Eki düzey ifadesi | Üniversitelerde görülen İngilizce ad |
|---|---|---|
Tezli yüksek lisans (sosyal alan) | Second Cycle (Master's) Degree with Thesis | Master of Arts (MA) |
Tezli yüksek lisans (fen, mühendislik) | Second Cycle (Master's) Degree with Thesis | Master of Science (MSc) |
Tezsiz yüksek lisans | Second Cycle (Master's) Degree without Thesis | MSc Non-Thesis, Master of Science without Thesis |
İşletme yüksek lisansı | Second Cycle (Master's) Degree with ya da without Thesis | Master of Business Administration (MBA) |
Hukuk yüksek lisansı | Second Cycle (Master's) Degree with Thesis | Master of Laws (LL.M.) |
Tablodaki düzey ifadeleri YÖK'ün Diploma Eki şablonundan, İngilizce adlar Atılım ve Koç üniversitelerinin program sayfalarından alınmıştır. MBA'in akademik işletme yüksek lisansından farkını ve program yapısını MBA ile işletme yüksek lisansını karşılaştıran yazımızda okuyabilirsiniz.
MA mı MSc mi yazacağınızı alanınızdan tahmin etmek yerine belgenizden okumanız önerilir. Örneğin işletme ya da psikoloji gibi alanlarda bazı üniversiteler MA, bazıları MSc adını kullanabilir. Diploma ekinizde ya da İngilizce transkriptinizde hangi ad geçiyorsa CV'nizde de aynı ad yer almalıdır.
Diploma ekinde program adı nasıl geçer?
Diploma ekinde program adı, diplomadaki resmî adla aynı biçimde ve özgün dilde yazılır. Europass'ın Diploma Supplement kullanım açıklamaları, 2.1 numaralı alanda yeterliliğin tam adının "özgün dilde ve özgün belgede yazıldığı biçimde" verilmesini ister. YÖK şablonunda yüksek lisans için örnek ad "Bilgisayar Mühendisliği Yüksek Lisans Derecesi" biçimindedir.
Terim tanımıyla başlamak gerekirse Diploma Eki, yükseköğretim kurumlarının diplomaya ek olarak düzenlediği, yeterliliğin düzeyini, içeriğini ve ulusal yükseköğretim sistemindeki yerini açıklayan belgedir. Avrupa Komisyonu'na göre ek; yeterlilik sahibi, yeterliliğin türü ve veren kurum, yeterliliğin düzeyi, program içeriği ve sonuçlar, yeterliliğin işlevi, ek bilgiler, onay ve ulusal sistem bilgisi başlıklarından oluşan 8 bölüm içerir.
Diplomanın kendisi için Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği açık bir kural koyar. Yönetmeliğin 10. maddesi tezli, 14. maddesi tezsiz, 23. maddesi doktora diplomaları için diplomada öğrencinin kayıtlı olduğu programın "Yükseköğretim Kurulu tarafından onaylanmış adı bulunur" hükmünü içerir. Bu nedenle diploma ekindeki Türkçe program adı, YÖK onaylı program adıyla birebir aynı olmalıdır.
İngilizce okuyucu için asıl açıklayıcı alan, yeterliliğin düzeyini anlatan 3.1 numaralı bölümdür. YÖK şablonunda bu alan yüksek lisans için "Second Cycle (Master's) Degree with Thesis" ya da "Second Cycle (Master's) Degree without Thesis", doktora için "Third Cycle (Doctoral) Degree" ifadesiyle doldurulur. Yurt dışındaki bir kurum derecenizin düzeyini çoğu zaman bu satırdan okur.
The Diploma Supplement is designed as an aid to support the recognition of academic qualifications. It does, however, not represent a Curriculum Vitae or a substitute for the original qualification.
— Avrupa Komisyonu, Diploma Supplement sayfası, 18 Haziran 2022
Alıntının söylediği şu: Diploma Eki tanınmayı kolaylaştırır ama CV'nin ya da diplomanın yerine geçmez. Yurt dışı başvurularında diploma ve eklerin onay işlemleri gerekiyorsa diploma ve transkripte apostil alma adımlarını anlatan rehberimiz bu aşamada yol gösterir.

Tezsiz yüksek lisans İngilizce CV'de nasıl yazılır?
Tezsiz yüksek lisans, İngilizce CV'de genellikle derece adı ve alanın ardından "Non-Thesis" ya da "without Thesis" ifadesiyle yazılır: "Master of Science in Mathematics (Non-Thesis)" gibi. Bu ifade, diploma ekinizin 3.1 bölümündeki "Second Cycle (Master's) Degree without Thesis" satırıyla tutarlı olmalıdır. Kurum, CV'yi diploma ekiyle karşılaştırdığında aynı bilgiyi görür.
Tezsiz programın yazımında amaç, derecenin düzeyini doğru göstermektir. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 11. maddesine göre tezsiz yüksek lisans programı toplam otuz krediden ve 60 AKTS'den az olmamak kaydıyla en az 10 ders ile dönem projesi dersinden oluşur. Bu yapı, programın ders ağırlıklı olduğunu açıkça gösterir ve İngilizce okuyucuya "coursework-based" bir yüksek lisans olduğunu anlatır.
CV'de tezsiz yüksek lisansı yazarken şu sırayı izleyebilirsiniz:
Diploma ekinizdeki İngilizce program ve düzey ifadesini bulun.
Derece adını tam yazın: Master of Science ya da Master of Arts.
Alanı "in" ile ekleyin: in Business Administration gibi.
Tez bilgisini parantezle belirtin: (Non-Thesis) ya da (without Thesis).
Üniversite adını İngilizce resmî adıyla ve şehirle yazın.
Mezuniyet ayını ve yılını ekleyin.
Dönem projesinin konusunu isterseniz alt satıra yazın.
Dönem projesi İngilizce CV'de "Term Project" ya da "Graduation Project" olarak yazılabilir; Koç Üniversitesi'nin tezsiz program sayfası bitirme çalışmasını "graduation project" diye tanımlar. Tezsiz programın amacını, süresini ve doktoraya geçiş koşullarını tezsiz yüksek lisansın süresini ve dönem projesini anlatan yazımızda bulabilirsiniz.
CV'nin genel yapısı, ters kronolojik sıralama ve akademik başvurulara özgü bölümler için akademik CV hazırlama adımlarını anlatan haberimiz iyi bir tamamlayıcıdır. Tezsiz programı CV'de gizlemek yerine açıkça yazmak, başvurunun ilerleyen aşamalarında belgelerle tutarsızlık doğmasını önler.
Doktora ve doçent unvanlarının İngilizcesi nedir?
Doktora derecesi uluslararası kullanımda Doctor of Philosophy (PhD) olarak yazılır; YÖK'ün Diploma Eki şablonu bu düzeyi "Third Cycle (Doctoral) Degree" diye tanımlar. Doçent unvanının İngilizce karşılığı Associate Professor'dır. Doktor öğretim üyesi için Assistant Professor, profesör için Professor ifadesi kullanılır. Eurydice'nin Türkiye sayfası, 19 Mayıs 2025 güncellemesinde Türkiye'deki akademik kadroları bu İngilizce adlarla anlatır.
Derece ile unvanı ayırmak önemlidir. Doktora bir akademik derecedir ve diplomayla belgelenir. Doçent, doktor öğretim üyesi ve profesör ise kadro ya da akademik unvan adlarıdır. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 3. maddesi, 7100 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten sonra öğretim üyelerini "profesör, doçent ve doktor öğretim üyeleri" olarak tanımlar.
Türkçe | Yaygın Türkçe kısaltma | İngilizce karşılık | Türü |
|---|---|---|---|
Doktora derecesi | Dr. | Doctor of Philosophy (PhD) | Derece |
Profesör | Prof. Dr. | Professor | Unvan |
Doçent | Doç. Dr. | Associate Professor | Unvan |
Doktor Öğretim Üyesi | Dr. Öğr. Üyesi | Assistant Professor | Unvan |
Öğretim Görevlisi | Öğr. Gör. | Lecturer | Kadro |
Araştırma Görevlisi | Arş. Gör. | Research Assistant | Kadro |
Tablodaki İngilizce karşılıklar Eurydice'nin Türkiye akademik personel sayfasındaki adlara dayanır. Doktora programının yükü de diplomayla birlikte okunur: Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 15. maddesine göre doktora programı tezli yüksek lisans derecesiyle kabul edilenler için en az 240 AKTS, lisans derecesiyle kabul edilenler için en az 300 AKTS kredisinden oluşur. Aynı yönetmelik tezli yüksek lisans programını en az 120 AKTS olarak düzenler.
120 AKTS
Tezli yüksek lisansLisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği md.6, 20 Nisan 2016
60 AKTS
Tezsiz yüksek lisansLisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği md.11, 20 Nisan 2016
İngilizce CV'de doktora derecesi "PhD in Sociology" gibi alanla birlikte yazılır. Unvan ise isimden önce ya da görev bölümünde "Associate Professor, Department of Economics" biçiminde yer alır. Doktora unvanının ne zaman ve hangi işlemle alındığını merak ediyorsanız enstitünüzün mezuniyet yönergesine bakmanız önerilir.
Tezli ve tezsiz program İngilizcede nasıl ayrılır?
Tezli ve tezsiz yüksek lisans İngilizcede "with Thesis" ve "without Thesis" ya da "Thesis" ve "Non-Thesis" ifadeleriyle ayrılır. Derece adı çoğu zaman aynıdır; fark, adın yanındaki tez bilgisinde ve diploma ekinin 3.1 bölümündedir. Eurydice'nin Türkiye sayfası da iki türü "master's degree diploma with thesis" ve "non-thesis master's diploma" diye adlandırır.
İki programın yapısı, İngilizce okuyucunun tez bilgisini neden önemsediğini açıklar. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'nin 6. maddesine göre tezli yüksek lisans, toplam yirmi bir krediden az olmamak koşuluyla en az 7 ders, bir seminer dersi ve tez çalışmasından oluşur ve en az 120 AKTS'dir. Tezsiz program ise en az 10 ders ve dönem projesiyle tamamlanır. Eurydice'ye göre tezli program bilimsel hazırlık hariç dört yarıyıl, tezsiz program en az iki, en çok üç yarıyıl sürer.
Üniversiteler arasında yazım farkı vardır. Atılım Üniversitesi aynı sayfada "Non-Thesis", "without Thesis" ve "(with Thesis)" biçimlerini birlikte kullanır; MBA programını da hem tezli hem tezsiz olarak açar. Bu nedenle MBA'in yalnızca tezsiz açıldığını varsaymak yerine kendi programınızın türüne bakmanız gerekir. MBA programları genellikle uygulama odaklıdır ama tez seçeneği üniversiteye göre değişebilir.
Uzaktan öğretim programlarının İngilizce adı nasıl yazılır?
Uzaktan öğretimle verilen tezsiz programlar bazı üniversite sayfalarında "Distance Education / Non-Thesis" ifadesiyle yer alır. Atılım Üniversitesi'nin İngilizce AKTS sayfasında "Business Administration (Distance Education / Non-Thesis)" biçimi görülür. Diplomada ya da diploma ekinde öğretim türünün nasıl gösterildiği üniversiteye göre farklılaşabilir. CV'de öğretim türünü yazıp yazmamaya karar vermeden önce diploma ekinizdeki ifadeyi kontrol etmeniz önerilir; belgeyle aynı bilgiyi vermek, başvuru sırasında soru doğmasını önler.
Karar verirken üç belgeyi birlikte okuyun: diploma, Diploma Eki ve İngilizce transkript. Diplomada YÖK onaylı Türkçe program adı, diploma ekinde düzey ve tez bilgisi, transkriptte ise derslerin İngilizce adları yer alır. CV'deki ifade bu üç belgenin ortak paydası olmalıdır. Belgeler arasında fark görürseniz enstitünüzden yazılı açıklama istemeniz, başvurunuzda tutarlı bir dil kurmanızı kolaylaştırır.
Yüksek lisans İngilizcesinde en sık hangi hatalar yapılır?
Yüksek lisans İngilizcesinde en sık görülen sorun, derecenin kelime kelime çevrilmesidir. "Yüksek lisans" ifadesinin birebir çevirisi İngilizcede bir derece adı olarak kullanılmaz; doğru seçenek "master's degree" ya da derecenin tam adıdır. İkinci sık sorun, diploma ekinde MA yazarken CV'de MSc yazmak gibi belgeler arası tutarsızlıktır. Üçüncüsü, eski unvanların kullanılmaya devam edilmesidir.
Unvan konusunda tarih önemlidir. 6 Mart 2018 tarihli ve 30352 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 7100 sayılı Kanun'un 11. maddesi, 2547 sayılı Kanun'daki "yardımcı doçent" ibaresini "doktor öğretim üyesi" olarak değiştirdi. 2018 sonrasında düzenlenen belgelerde bu unvan "Dr. Öğr. Üyesi" kısaltmasıyla geçer. İngilizce CV'de eski "Assistant Professor" karşılığı aynı kalsa da Türkçe kısmında güncel unvan kullanılmalıdır.
Bir başka sık durum, tezsiz programın tez bilgisinin hiç yazılmamasıdır. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği'ne göre tezli program en az 7 ders, seminer ve tez çalışmasından, tezsiz program en az 10 ders ve dönem projesinden oluşur. İki programın yükü farklı olduğu için yurt dışındaki kurumlar bu bilgiyi ayrıca sorabilir. Tez bilgisini baştan yazmak, değerlendirme sürecini kısaltır.
7 ders
Tezli YL dersiLisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği md.6, 20 Nisan 2016
10 ders
Tezsiz YL dersiLisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği md.11, 20 Nisan 2016
Diploma Eki'ni CV yerine kullanmak da sık karşılaşılan bir yanlış anlamadır. Europass kullanım açıklamaları, Diploma Eki'nin bir özgeçmişin yerine geçmek için tasarlanmadığını açıkça belirtir. Diploma Eki, CV'nize eklenen destekleyici bir belge olarak düşünülmelidir.
Düzey konusunda da dikkat gerekir. YÖK'ün Diploma Eki şablonunun 8. bölümüne göre Türkiye Yükseköğretim Yeterlilikler Çerçevesi (TYYÇ) 8 düzeyden oluşur ve yükseköğretim 5 ile 8. düzeyler arasında yer alır. Yüksek lisansı "postgraduate diploma" ya da "graduate certificate" gibi daha kısa programların adlarıyla yazmak, derecenin düzeyini olduğundan düşük gösterebilir. Bilimsel hazırlık dönemini de ayrı bir derece gibi yazmamak gerekir: bilimsel hazırlık, lisansüstü programa farklı bir alandan kabul edilen öğrencinin, asıl programa başlamadan önce tamamlaması istenen tamamlama dersleri programıdır.
İngilizce belgeler hangi sırayla hazırlanmalı?
İngilizce başvuru belgeleri en sağlıklı biçimde diplomadan CV'ye doğru hazırlanır: önce diploma ve Diploma Eki alınır, sonra İngilizce transkript istenir, en son CV bu belgelerdeki ifadelere göre yazılır. Bu sıra, derece adının, tez bilgisinin ve unvanların bütün belgelerde aynı görünmesini sağlar ve başvuru sırasında ek açıklama ihtiyacını azaltır.
Yurt dışında kullanılacak belgeler için ek bir aşama gerekebilir. Apostil, Lahey Sözleşmesi'ne taraf ülkeler arasında, resmî bir belgenin başka bir taraf ülkede geçerli sayılmasını sağlayan tasdik şerhidir. Hangi belgeye apostil gerektiği başvurulan kurumun koşullarına bağlıdır ve ilgili kurumun güncel açıklamasından teyit edilmelidir. Türkiye'de alınan yüksek lisans diplomasının yurt dışındaki kurumlarca nasıl değerlendirildiğini yüksek lisans diplomasının yurt dışında tanınmasını anlatan haberimizde inceleyebilirsiniz.
Enstitüden Diploma Eki'ni İngilizce olarak isteyin.
Diploma ekindeki program adını ve 3.1 düzey satırını not edin.
İngilizce transkriptte ders adlarını ve AKTS toplamını kontrol edin.
CV'de derece adını diploma ekindeki biçimle yazın.
Tezsiz programda "Non-Thesis" bilgisini ekleyin.
Unvanları 2018 sonrası güncel adlarıyla yazın.
Yurt dışı başvurusunda apostil gerekip gerekmediğini sorun.
Program adları ve belge biçimleri dönemsel olarak değişebilir. YÖK'ün Diploma Eki şablonu ya da Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği güncellendiğinde CV'nizdeki ifadeleri yeniden gözden geçirmeniz önerilir. Başvuru yapacağınız programı seçtiğinizde, o programın İngilizce adını üniversitenin kendi sayfasından ve Mezun Kampüsü üniversite sayfalarından karşılaştırarak kontrol edebilirsiniz. Akademik ilanlar ve başvuru takvimleri için duyuruları düzenli izlemek de hazırlığı kolaylaştırır.
Belgeleri hazırlarken her birinin tarihini de not edin. Diploma eki ve transkript bazı kurumlarca belirli bir tarihten sonra düzenlenmiş olarak istenebilir; bu süre kurumdan kuruma değişir ve ilanda yazar. Başvuru dosyasını tamamlamadan önce ilanın istediği belge listesini CV'nizle yan yana koyup karşılaştırmanız önerilir.

Gerçek Hayattan Örnekler
Bu bölümdeki örnekler, adayların karşılaşabileceği durumları açıklamak amacıyla oluşturulmuş temsili senaryolardır.
Selim, uluslararası ilişkiler alanında tezli yüksek lisansını bitirdi ve yurt dışındaki bir düşünce kuruluşuna başvuracak. CV'sine "Master of Science in International Relations" yazmıştı. Enstitüden aldığı Diploma Eki'ne baktığında derecenin "Master of Arts" olarak geçtiğini ve 3.1 bölümünde "Second Cycle (Master's) Degree with Thesis" yazdığını gördü. Selim CV'sindeki ifadeyi diploma ekiyle aynı hâle getirdi ve tez başlığını eğitim bilgisinin altına ekledi. Başvuru dosyasındaki bütün belgeler aynı derece adını taşıdığı için değerlendirme sırasında ek açıklama yapmasına gerek kalmadı. Selim, bundan sonraki başvurularında da önce diploma ekine bakmayı alışkanlık hâline getirdi.
Zeynep, çalışırken işletme alanında tezsiz yüksek lisans yaptı. İngilizce CV'sinde tez bilgisini yazmazsa derecesinin daha güçlü görüneceğini düşündü. Ancak başvurduğu şirket diploma eki istedi ve belgede "without Thesis" ifadesi vardı. Zeynep CV'sini "Master of Business Administration (Non-Thesis)" olarak düzenledi ve dönem projesinin konusunu "Graduation Project" başlığıyla ekledi. Proje konusu başvurduğu pozisyonla ilgili olduğu için görüşmede bu çalışmayı anlatma fırsatı buldu; tezsiz program bir eksiklik gibi değil, uygulamalı bir deneyim olarak öne çıktı. Zeynep, aynı düzenlemeyi profesyonel ağ profilindeki eğitim bilgisine de uyguladı.
Mert, doktorasını tamamladıktan sonra bir üniversitede doktor öğretim üyesi olarak göreve başladı. Eski bir şablondan hazırladığı İngilizce özgeçmişinde Türkçe unvan olarak "Yrd. Doç. Dr." yazıyordu. Mert, 7100 sayılı Kanun'la yapılan değişikliği öğrenince Türkçe unvanını "Dr. Öğr. Üyesi", İngilizce unvanını "Assistant Professor" olarak düzenledi. Doktora derecesini de eğitim bölümünde "PhD in Chemistry" biçiminde, diploma ekindeki "Third Cycle (Doctoral) Degree" bilgisiyle tutarlı olacak şekilde yazdı. Özgeçmişi böylece hem güncel mevzuata hem de diplomasına uygun hâle geldi. Mert, aynı güncellemeyi bölüm web sayfasındaki akademik profiline de yaptırdı.
Elif, psikoloji lisansının ardından farklı bir alanda yüksek lisansa kabul edildi ve önce bilimsel hazırlık dersleri aldı. CV'sinde bilimsel hazırlık dönemini ayrı bir yüksek lisans gibi göstermeyi düşündü. Enstitüye danıştığında bilimsel hazırlığın bir derece olmadığını, yüksek lisans programına başlamadan önce tamamlanan bir ders dönemi olduğunu öğrendi. Elif bu dönemi CV'de yüksek lisans satırının altına "Preparatory coursework" notuyla ekledi. Böylece hem aldığı dersleri gösterdi hem de derece bilgisini diploma ekiyle ve transkriptle uyumlu tuttu. Görüşmede alan değiştirme kararını bu derslerle somut biçimde anlatabildi.
Üniversiteleri ve Akademik Olanakları Keşfedin
Programların İngilizce adlarını ve akademik olanaklarını Mezun Kampüsü üniversite sayfalarında karşılaştırın.
Üniversiteleri İnceleYüksek Lisans İngilizcesi Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Yüksek lisans İngilizce nasıl yazılır?+
Yüksek lisans İngilizcede "master's degree" olarak yazılır; kısaca "master's" da denir. Resmî belgelerde ve CV'de ise derecenin tam adı tercih edilir: Master of Arts (MA), Master of Science (MSc) ya da Master of Business Administration (MBA) gibi. Hangi adın kullanılacağını belirleyen, üniversitenizin diploma ekinde ve İngilizce transkriptte yazan ifadedir. YÖK'ün Diploma Eki şablonu yüksek lisansın düzeyini "Second Cycle (Master's) Degree" diye tanımlar; bu satır yurt dışındaki kurumlara derecenin düzeyini gösterir.
Yüksek lisans mezunu İngilizce nasıl söylenir?+
Yüksek lisans mezunu için İngilizcede en doğal ifade "I hold a master's degree in ..." ya da "I have a master's degree in ..." kalıbıdır. "Master's graduate" ifadesi de anlaşılır ama cümle içinde alanla birlikte kullanmak daha açıktır: "a master's graduate in Economics" gibi. CV'de ise kişiyi değil dereceyi yazarsınız: "Master of Arts in Economics, Ankara, 2026" gibi bir satır, okuyucuya mezuniyet bilgisini doğrudan verir. Mezuniyet tarihini diplomanızdaki tarihle aynı yazmanız önerilir.
Tezsiz yüksek lisansı CV'de "Non-Thesis" yazmadan gösterebilir miyim?+
Tezsiz yüksek lisansı "Non-Thesis" bilgisi olmadan yazmak önerilmez, çünkü diploma ekinin 3.1 bölümünde "Second Cycle (Master's) Degree without Thesis" ifadesi yer alır. Kurum CV'yi diploma ekiyle karşılaştırdığında iki belge arasında fark görebilir. Tez bilgisini açıkça yazmak ve dönem projesini "Graduation Project" ya da "Term Project" başlığıyla eklemek daha güçlü bir seçenektir. Böylece ders ağırlıklı programda kazandığınız uygulamalı deneyimi de gösterebilirsiniz.
MBA yüksek lisans sayılır mı?+
Evet, Türkiye'de MBA (Master of Business Administration) bir yüksek lisans programıdır ve diploma ekinde "Second Cycle (Master's) Degree" düzeyinde yer alır. MBA programları tezli ya da tezsiz açılabilir; Atılım Üniversitesi'nin İngilizce AKTS sayfasında her iki türün de bulunduğu görülür. Programınızın türü diploma ekinde yazar ve CV'de de aynı biçimde belirtilmelidir. MBA'in uygulama odaklı yapısı, akademik işletme yüksek lisansından farklı bir kariyer hedefine hizmet edebilir.
Diplomamda MA ya da MSc yazmıyorsa CV'de hangisini kullanmalıyım?+
Diplomanız Türkçe olduğu için MA ya da MSc ifadesini çoğu zaman diplomada değil, Diploma Eki'nde ya da İngilizce transkriptte görürsünüz. Bu belgelerde hangi ad geçiyorsa CV'de o adı kullanmanız önerilir. Belgelerde yalnızca "Master's Degree" ifadesi varsa "Master's Degree in Psychology" gibi genel bir biçim de kullanılabilir. Kararsız kaldığınızda enstitünüzün öğrenci işleri biriminden programın İngilizce adını yazılı olarak istemek en güvenli yoldur.
Diploma eki nereden alınır?+
Diploma Eki, mezun olduğunuz üniversitenin öğrenci işleri birimi ya da enstitüsü tarafından düzenlenir. YÖK Yürütme Kurulu'nun 6 Nisan 2022 tarihli kararı, ön lisans, lisans, yüksek lisans ve doktora mezunlarına diplomalarına ek olarak güncellenmiş Diploma Eki verilmesini öngörür. Belgeyi nasıl talep edeceğiniz, elektronik olarak mı yoksa basılı mı alacağınız üniversiteye göre değişebilir. Mezuniyet işlemleri sırasında enstitünüzden bilgi almanız önerilir.
Diploma eki hangi dillerde düzenlenir?+
YÖK Yürütme Kurulu'nun 6 Nisan 2022 tarihli kararına göre Diploma Eki ücretsiz olarak İngilizce, Fransızca ya da Almanca dillerinden birinde düzenlenir. Avrupa Komisyonu da Bologna Süreci'ne katılan ülkelerin mezunlarının Diploma Eki'ni otomatik olarak, ücretsiz ve yaygın bir Avrupa dilinde alma hakkı olduğunu belirtir. Hangi dili seçebileceğiniz üniversitenin uygulamasına bağlıdır. İngilizce başvurular için İngilizce ek istemeniz çoğu durumda yeterlidir.
Yüksek lisans diploması İngilizce olarak verilir mi?+
Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği diplomada programın YÖK tarafından onaylanmış adının bulunacağını düzenler; diplomanın dili üniversitenin uygulamasına bağlıdır. İngilizce bilgi ihtiyacı genellikle Diploma Eki ve İngilizce transkriptle karşılanır. Bazı üniversiteler ek olarak İngilizce diploma örneği ya da onaylı tercüme hizmeti sunabilir. Üniversitenizin hangi belgeleri İngilizce düzenlediğini enstitünüzden öğrenmeniz ve yurt dışı başvurusunda kurumun istediği belge listesini kontrol etmeniz önerilir.
Yardımcı doçent yerine İngilizce CV'de ne yazmalıyım?+
Yardımcı doçent unvanı 7100 sayılı Kanun'la (Resmî Gazete, 6 Mart 2018) "doktor öğretim üyesi" olarak değiştirildi. Türkçe metinde "Dr. Öğr. Üyesi" kısaltmasını, İngilizce CV'de ise "Assistant Professor" karşılığını kullanabilirsiniz. Eurydice'nin Türkiye akademik personel sayfası da bu kadroyu Assistant Professor olarak anlatır. 2018 öncesinde aldığınız görevleri CV'de tarihleriyle yazarken o dönemdeki unvanı belirtip yanına güncel karşılığını eklemek okuyucu için açıklayıcı olur.
Devam eden yüksek lisansım CV'de nasıl yazılır?+
Devam eden yüksek lisans, CV'de derece adı ve alanla birlikte beklenen mezuniyet tarihi eklenerek yazılır: "Master of Science in Computer Engineering (expected June 2027)" gibi. Tezli bir programdaysanız tez konusunu "Thesis topic" başlığıyla, tezsiz bir programdaysanız "Non-Thesis" bilgisini ekleyebilirsiniz. Beklenen tarihi programın azami süresine ve kendi ders planınıza göre gerçekçi biçimde belirlemeniz önerilir. Mezun olduğunuzda satırı diploma ekindeki ifadeyle güncellemeyi unutmayın.
Bilimsel hazırlık CV'de yüksek lisans olarak yazılmaz mı?+
Bilimsel hazırlık CV'de yüksek lisans olarak yazılmaz, çünkü bir derece değil, yüksek lisans programına başlamadan önce tamamlanan bir ders dönemidir. Eurydice'nin Türkiye sayfası da tezli yüksek lisansın süresini bilimsel hazırlık dönemi hariç olarak verir. CV'de bu dönemi yüksek lisans satırının altına "Preparatory coursework" gibi bir notla ekleyebilirsiniz. Böylece aldığınız dersleri gösterirken derece bilgisini diploma ekiyle uyumlu tutarsınız.
Ücretsiz Başvurunuzu Buradan Başlatın
Hedeflediğiniz yüksek lisans programına başvurunuzu oluşturun. Mezun Kampüsü üzerinden başvuru oluşturmak ücretsizdir.
Ücretsiz BaşvurMezun Kampüsü Hakkında
Mezun Kampüsü, Türkiye'deki üniversitelerin lisansüstü programlarını, başvuru takvimlerini ve akademik duyurularını tek noktada toplayan bir platformdur. Yüksek lisans ve doktora adaylarının program adlarını, tezli ve tezsiz seçenekleri ve üniversitelerin akademik olanaklarını karşılaştırmasına yardımcı olur. Bu yazı, derece adlarının İngilizce yazımında adayların belgelerini doğru okuyabilmesi için hazırlanmıştır. Program bilgileri ve başvuru koşulları üniversitelerin kendi açıklamalarına dayanır ve dönemsel olarak güncellenir.
Kaynakça
Yükseköğretim Kurulu (YÖK) · Diploma Eki şablonu (Avrupa Yükseköğretim Alanı ile Uyumlaşma Projesi) · Tarih belirtilmemiş · https://uluslararasi.yok.gov.tr/Documents/avrupa-yuksekogretim-alani-ile-uyumlasma-projesi/documents/diploma-eki.pdf · Erişim: 8 Kasım 2026
Yükseköğretim Kurulu (YÖK) Uluslararası İlişkiler Daire Başkanlığı · Diploma Eki: 6 Nisan 2022 Tarihli Yürütme Kurulu Kararı (Selçuk Üniversitesi sitesinde yayımlanan yazı) · 2022 · https://webadmin.selcuk.edu.tr/uploads/Contents/ogrenci_isleri/icerik/58603/9-Diploma%20Eki%206%20Nisan%202022%20Tarihli%20Y%C3%BCr%C3%BCtme%20Kurulu%20Karar%C4%B1_638664834542381053.pdf · Erişim: 8 Kasım 2026
Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği · Resmî Gazete, 20 Nisan 2016, sayı 29690 (Koç Üniversitesi sitesinde yayımlanan metin) · 20 Nisan 2016 · https://gshs.ku.edu.tr/wp-content/uploads/2023/12/YOK-LISANSUSTU-EGITIM-VE-OGRETIM-YONETMELIGI-1.pdf · Erişim: 8 Kasım 2026
7100 sayılı Yükseköğretim Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun · Resmî Gazete, 6 Mart 2018, sayı 30352 (alomaliye.com metni) · 6 Mart 2018 · https://www.alomaliye.com/2018/03/06/7100-sayili-kanun-yuksekogretim/ · Erişim: 8 Kasım 2026
Avrupa Komisyonu · Diploma Supplement, European Education Area · 18 Haziran 2022 · https://education.ec.europa.eu/education-levels/higher-education/inclusive-and-connected-higher-education/diploma-supplement · Erişim: 8 Kasım 2026
Europass, Avrupa Komisyonu · Diploma Supplement Instructions · Tarih belirtilmemiş · https://europass.europa.eu/system/files/2020-06/Diploma%20Supplement_Instructions.pdf · Erişim: 8 Kasım 2026
Eurydice, Avrupa Komisyonu · Türkiye: Second-cycle programmes · 19 Mayıs 2025 · https://eurydice.eacea.ec.europa.eu/eurypedia/turkiye/second-cycle-programmes · Erişim: 8 Kasım 2026
Eurydice, Avrupa Komisyonu · Türkiye: Conditions of service for academic staff working in higher education · 19 Mayıs 2025 · https://eurydice.eacea.ec.europa.eu/eurypedia/turkiye/conditions-service-academic-staff-working-higher-education · Erişim: 8 Kasım 2026
Atılım Üniversitesi · Yüksek Lisans Programları (AKTS bilgi paketi, İngilizce) · Tarih belirtilmemiş · https://www.atilim.edu.tr/en/ects/site-courses/programlar/yuksek-lisans · Erişim: 8 Kasım 2026
Koç Üniversitesi · MSc Mathematics - Non-Thesis · Tarih belirtilmemiş · https://apply.ku.edu.tr/courses/course/108 · Erişim: 8 Kasım 2026
Yasal Bilgilendirme
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Derece ve unvan adlarının İngilizce karşılıkları, diploma eki içeriği ve program adları üniversitelere göre farklılaşabilir; ilgili mevzuat ve uygulamalar zaman içinde değişebilir. Başvurularınızda kendi üniversitenizin düzenlediği diploma, Diploma Eki ve transkripti esas almanız, resmî işlemler için ilgili kurumun güncel açıklamasını kontrol etmeniz önerilir. Yazı kişiye özel akademik, hukuki ya da mali danışmanlık niteliği taşımaz. Yazıda dayanılan başlıca mevzuat Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve 7100 sayılı Kanun'dur.
Gelişmeleri Kaçırma!
Mezun Kampüsü projesi ile lisansüstü programlar, duyurular ve eğitim içeriklerinden haberdar olmak için kayıt ol.