Özgeçmiş Nasıl Yazılır? Öğrenci ve Yeni Mezun İçin CV Rehberi
VOLKAN E.
Yazar

Özgeçmiş Nasıl Yazılır? 2026 Örnek ve Bölüm Rehberi
Özet
Özgeçmiş nasıl yazılır sorusunun kısa cevabı şudur: önce başvurulan ilan okunur ve aranan nitelikler çıkarılır, ardından iletişim bilgisi, kısa kariyer hedefi, eğitim, deneyim, beceriler ve referanslardan oluşan bir iskelet ters kronolojik sırayla doldurulur. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezinin rehberi özgeçmişin en fazla 2 sayfa olmasını ve uzun paragraflardan kaçınılmasını önerir. Aynı rehbere göre bir özgeçmişin incelenmesine en fazla 1-3 dakika ayrılır. Bu yazıda öğrenci ve yeni mezunlar için bölüm bölüm bir özgeçmiş örneği, iş deneyimi olmadan neyin yazılabileceği, sayfa sayısı ve fotoğraf kararı, yapılacaklar ve yapılmayacaklar tablosu ile özgeçmiş ve Europass CV arasındaki fark yer alıyor. Akademik başvurularda ayrı bir CV düzeni gerekebileceği de ilgili bölümde açıklanıyor.
İçindekiler
Özgeçmiş nasıl yazılır, nereden başlanır?
Özgeçmişte hangi bölümler olmalı?
Deneyimi olmayan öğrenci özgeçmişe ne yazar?
Özgeçmiş örneği: boş iskelet nasıl kurulur?
Özgeçmiş kaç sayfa olmalı, neler yazılmamalı?
Özgeçmişe fotoğraf eklenmeli mi?
Özgeçmiş ile Europass CV arasındaki fark nedir?
Özgeçmişi göndermeden önce neler kontrol edilmeli?
Gerçek Hayattan Örnekler
Özgeçmiş Nasıl Yazılır Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Kaynakça
Yasal Bilgilendirme
Genel Bilgilendirme
Özgeçmiş, bir adayın eğitimini, deneyimini ve becerilerini işverene ya da başvurduğu programa kısa ve düzenli biçimde tanıtan başvuru belgesidir. Öğrenci ve yeni mezun özgeçmişinde eğitim bölümü öne çıkar. Staj, ders projesi, gönüllülük ve kulüp görevleri iş deneyiminin yerini tutabilir. Sayfa sayısı, fotoğraf ve kişisel bilgiler gibi ayrıntılar ilana, sektöre ve ülkeye göre değişebilir.
Bu rehber Türkiye'deki üniversite kariyer birimlerinin özgeçmiş hazırlama rehberlerine, Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) sayfalarına, Ulusal Staj Programı Uygulama Yönergesi'ne ve Avrupa Komisyonunun Europass platformuna dayanıyor. İŞKUR'un İş Arayan Danışmanlığı sayfasına göre 81 ilde görev yapan İş ve Meslek Danışmanları, etkili özgeçmiş hazırlama yöntemlerini de kapsayan iş arama becerileri eğitimi verir. Aynı sayfaya göre İŞKUR Kampüs hizmeti devlet ve vakıf üniversitelerinde 2013 yılından beri sunulur. Ulusal Staj Programı Uygulama Yönergesi'nin 4. maddesi ise adayın beyanlarını akademik/mesleki, sanatsal/sosyal ve sportif olmak üzere 3 yeterlilik alanında toplar.
1-3 dakika
İnceleme süresiÜsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi, Özgeçmiş Oluşturma
81 il
İŞKUR danışmanlığıİŞKUR, İş Arayan Danışmanlığı sayfası
2013 yılından beri
İŞKUR KampüsİŞKUR, İş Arayan Danışmanlığı sayfası
3 yeterlilik alanı
Staj değerlendirmesiUlusal Staj Programı Uygulama Yönergesi, md. 4
Dönemsel olarak değişebilecek noktalar platform arayüzleri, ilan koşulları ve staj programlarının değerlendirme ölçütleridir. Başvuru öncesinde ilgili kurumun güncel ilanı esas alınmalıdır. Mezun Kampüsü bu rehberi iş, staj ve lisansüstü başvurusuna aynı dönemde hazırlanan öğrencileri düşünerek kurdu; akademik CV ve Europass CV için ayrı yazılara bağlantı veriliyor.
Özgeçmiş nasıl yazılır, nereden başlanır?
Özgeçmiş yazmaya şablondan değil, ilandan başlanır. İlandaki görev tanımı, aranan nitelikler ve istenen belgeler not edilir. Ardından adayın eğitimi, stajları, projeleri ve becerileri bu listeyle eşleştirilir. Eşleşen bilgiler ters kronolojik sırayla yazılır. Ters kronolojik sıra, özgeçmişteki eğitim ve deneyim kayıtlarının en yeniden en eskiye doğru dizilmesidir.
CV nasıl hazırlanır sorusuna Avrupa kaynakları da benzer bir cevap veriyor. Avrupa İş Gücü Otoritesi ile Avrupa Komisyonunun EURES portalında 1 Mart 2024'te yayımlanan makale, en yeni deneyimin en üste yazılmasını ve bilgilerin açık, sade bir dille verilmesini önerir. Aynı makale, Europass'ta farklı işler için birden fazla CV oluşturulabildiğini ve her birinin ilanın şartlarına göre uyarlanabileceğini belirtir. Tek bir dosyayı her ilana göndermek yerine ilana göre küçük düzenlemeler yapmak bu yüzden önerilen yoldur. Uyarlama çoğunlukla kariyer hedefi paragrafında ve deneyim maddelerinin sırasında yapılır; eğitim bilgisi ve tarihler her sürümde aynı kalır.
Yazım dili de baştan belirlenir. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi rehberi özgeçmişin birinci ya da üçüncü tekil kişi ağzıyla yazılmasını, Times New Roman ya da Arial gibi kolay okunan bir yazı tipinin 11 ya da 12 punto kullanılmasını ve imla kurallarına dikkat edilmesini önerir. Bir belgede iki kişi ağzını karıştırmak, okuyanın dikkatini içerikten biçime kaydırır. Yazı tipi, başlık boyutu ve boşluklar belge boyunca aynı tutulur; tutarlı bir düzen içeriğin hızlı taranmasını kolaylaştırır.
Özgeçmişi tek başına bir belge olarak değil, daha geniş bir planın parçası olarak düşünmek hangi ilanlara öncelik verileceğini netleştirir. Mezuniyetten sonraki ilk aylar için hedef, beceri ve başvuru takvimini birlikte kurmak isteyenler yeni mezunlar için ilk 12 aylık kariyer planı rehberine bakabilir. Plan netleştikçe özgeçmişin hangi bölümünün büyüyeceği de belli olur.
Lisansüstü Programları Tek Noktadan İnceleyin
Özgeçmişinizi yüksek lisans başvurusunda da kullanacaksanız uygun programları Mezun Kampüsü Atlas'ta alana ve şehre göre karşılaştırın.
Atlası İnceleÖzgeçmişte hangi bölümler olmalı?
Bir özgeçmişte genellikle iletişim ve kişisel bilgiler, kısa kariyer hedefi, eğitim, iş ve staj deneyimi, beceriler ve referanslar bulunur. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi rehberi bunlara eğitimler ve sertifikalar bölümünü ekler. Proje, gönüllülük ve üyelik gibi bölümler adayın profiline göre eklenir ya da çıkarılır. Boş kalacak bir başlık yazılmaz.
Bölüm | Ne yazılır | Öğrenci ve yeni mezun için not |
|---|---|---|
İletişim bilgileri | Ad soyadı, telefon, e-posta, şehir | Ad ve soyaddan oluşan e-posta adresi |
Kariyer hedefi | Pozisyona uygun kısa tanıtım | Birkaç cümle, ilana göre uyarlanır |
Eğitim | Okul, bölüm, tarihler | Not ortalaması ve dereceler eklenebilir |
İş ve staj deneyimi | Pozisyon, tarih, görev, başarı | Staj ve proje görevleri buraya girer |
Beceriler | Yabancı dil, yazılım, alan becerisi | Varsa seviyeyle birlikte |
Eğitimler ve sertifikalar | Kurs adı ve kurum | Ters kronolojik sırayla |
Referanslar | İki kişi ya da talep notu | Bir hoca ve bir staj yöneticisi |
Tablo, Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezinin "Özgeçmiş Oluşturma" sayfası ile Aydın Adnan Menderes Üniversitesi (ADÜ) PDRM yazı dizisindeki "Özgeçmiş Nasıl Hazırlanır" rehberinden derlendi.
Kişisel bilgiler bölümü en çok tartışılan bölümdür. Bazı üniversite rehberleri doğum tarihi, doğum yeri ve medeni durumu bu bölümde sayar. ADÜ rehberi ise kişisel bilgilerin abartılmamasını ve ismin altında 2 satırı geçmeyecek şekilde yazılmasını önerir. İlan bu bilgileri açıkça istemiyorsa iletişim bilgilerini öne almak ve kişisel ayrıntıları kısa tutmak daha dengeli bir yoldur.
Kamu tarafındaki sistemler de benzer bir çekirdek ister. İŞKUR'un sıkça sorulan sorular sayfasına göre İŞKUR'daki özgeçmiş ekranında öğrenim ve meslek bilgileri zorunlu alanlardır; birden fazla kayıt "ekle" komutuyla tek tek girilir. Eğitim ve meslek bilgisi her özgeçmiş biçiminin ortak omurgasıdır.
Deneyimi olmayan öğrenci özgeçmişe ne yazar?
Deneyimi olmayan öğrenci eğitim bölümünü öne alır ve iş deneyimi yerine staj, ders projesi, bitirme çalışması, öğrenci kulübü görevi, gönüllülük ve yarışma katılımı gibi somut çalışmaları yazar. Her maddede ne yapıldığı ve hangi sonucun alındığı kısa bir eylem cümlesiyle anlatılır. Genel not ortalaması, dereceler ve sertifikalar da bu profilde güç kazanır.
Bu çalışmaların değerli sayıldığını resmî bir değerlendirme listesi de gösteriyor. Ulusal Staj Programı Uygulama Yönergesi'nin Ek-1 listesi, akademik/mesleki alanda genel not ortalaması, çift anadal, yan dal, yabancı dil puanı ve Erasmus gibi göstergeleri sayar. Aynı listenin sanatsal/sosyal alanında Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) ya da Avrupa Dayanışma Programı gibi ulusal ve uluslararası sosyal sorumluluk ve gönüllülük faaliyetleri yer alır. Yeni mezun özgeçmişi kurulurken bu başlıklar iyi bir kontrol listesi olarak kullanılabilir.
Deneyim maddeleri yazılırken görev adı tek başına bırakılmaz. ADÜ rehberi, yalnızca şirket adını ve pozisyonu yazmanın içi boş bir özgeçmiş göndermekten farksız olduğunu belirtir. Önce iş tanımı, ardından elde edilen başarılar yazılır. Bir kulüpte etkinlik sorumlusu olan öğrenci, etkinliği planladığını, konuşmacılarla iletişimi yürüttüğünü ve katılım listesini hazırladığını ayrı ayrı yazabilir.
Deneyim kazanmanın hangi yollarla mümkün olduğu ayrı bir konu. Staj, gönüllülük, proje ve yarı zamanlı iş seçeneklerini karşılaştırmak isteyenler yeni mezunun deneyimi nereden kazanabileceğini anlatan rehbere bakabilir. Referans kısmında da öğrenciye özgü bir yol bulunur:
İki referans yazılabilir. Yeni mezunlar için referansların biri hocadan, biri de stajyer olarak bağlı çalışılan yöneticiden olabilir.
— Aydın Adnan Menderes Üniversitesi PDRM, Özgeçmiş Nasıl Hazırlanır yazı dizisi, tarih belirtilmemiş
Aynı rehber, referans gösterilen kişilere önceden haber verilmesini ve yakından tanımayan kişilerin referans yazılmamasını önerir.
Özgeçmiş örneği: boş iskelet nasıl kurulur?
Bir özgeçmiş örneği, bölümlerin hangi sırayla dizileceğini gösteren boş bir iskeletle başlar. Öğrenci ve yeni mezun için en yaygın sıra iletişim bilgisi, kariyer hedefi, eğitim, deneyim, beceriler, sertifikalar ve referanslardır. İskelet önce başlıklarla kurulur, sonra her başlığın altı ilana uygun bilgiyle doldurulur. Hazır bir özgeçmiş şablonu da bu sırayı izler.
Yaz: ad soyadı, telefon, e-posta ve şehir bilgisini en üste.
Ekle: ilana göre uyarlanmış iki üç cümlelik kariyer hedefini.
Sırala: okul, bölüm ve tarihleri en yeniden eskiye doğru.
Anlat: her staj ya da projede görevi ve sonucu ayrı satırda.
Belirt: yabancı dil ve yazılım becerilerini seviyesiyle birlikte.
Listele: kurs ve sertifikaları kurum adıyla birlikte.
Bitir: iki referansla ya da talep edildiğinde verileceği notuyla.
Bu iskelette en çok emek isteyen satırlar deneyim maddeleridir. "Kulüp üyesi" yazmak yerine "Bölüm kulübünde kariyer günü için konuşmacılarla iletişimi yürüttüm ve programı hazırladım" gibi eylemle başlayan bir cümle, okuyana neyin yapıldığını gösterir. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi rehberi de her deneyimin altına sorumlulukların ve yapılan işlerin kısaca listelenmesini ve başarıların öne çıkarılmasını önerir.
Kariyer hedefi kısmı çoğu öğrencinin en çok zorlandığı yerdir. Üsküdar rehberine göre bu bölüm, pozisyona uygun özellikleri ve başvuru amacını anlatan çok kısa bir paragraftır. Genel bir cümle yerine ilandaki pozisyonun adı ve adayın o pozisyona getirdiği bir beceri yazılır. Örneğin veri analizi stajına başvuran bir istatistik öğrencisi, kullandığı yazılımı ve veri temizlediği ders projesini bu paragrafta kısaca anabilir.
Özgeçmişin İngilizce bir sürümü hazırlanıyorsa derece adlarının yazımı ayrıca dikkat ister. Lisans ve yüksek lisans derecelerinin İngilizce kısaltmalarını doğru kullanmak için MA, MSc ve MBA kısaltmalarının CV'deki yazımını anlatan yazıya bakılabilir.
Özgeçmiş kaç sayfa olmalı, neler yazılmamalı?
Öğrenci ve yeni mezun özgeçmişi çoğunlukla tek sayfaya sığar. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi rehberi üst sınırı 2 sayfa olarak verir ve akademik özgeçmişin daha uzun olabileceğini not eder. Sayfa sayısını belirleyen şey yazılacak bilginin miktarıdır. Boşluk doldurmak için uzatılan ya da sığdırmak için sıkıştırılan bir belge okunurluğunu kaybeder.
Yapılacaklar ve yapılmayacaklar iki üniversite rehberinde büyük ölçüde örtüşüyor:
Yapın | Yapmayın |
|---|---|
Ters kronolojik sıra kullanın | Uzun paragraflar yazın |
11-12 punto okunaklı yazı tipi seçin | Kelimelerin altını çizin |
Her deneyime görev ve başarı yazın | Yalnızca şirket ve pozisyon adı yazın |
Ad soyadlı bir e-posta adresi kullanın | Birden fazla e-posta ve telefon ekleyin |
İlana uygun ön yazı hazırlayın | Klişe hobi ifadeleri kullanın |
İmlayı göndermeden önce kontrol edin | Tanımadığınız kişiyi referans gösterin |
Tablo, Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi ve ADÜ PDRM rehberlerinden derlendi. ADÜ rehberi internet adresleri dışında kelime ve cümlelerin altının çizilmemesini, "Arkadaşlarımla sohbet etmek" gibi klişe ifadelerden kaçınılmasını önerir.
2 sayfa
Sayfa sınırıÜsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi, Özgeçmiş Oluşturma
11-12 punto
Yazı boyutuÜsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi, Özgeçmiş Oluşturma
2 kişi
Referans sayısıADÜ PDRM, Özgeçmiş Nasıl Hazırlanır yazı dizisi
2 satırı geçmeyecek
Kişisel bilgilerADÜ PDRM, Özgeçmiş Nasıl Hazırlanır yazı dizisi
Tek sayfa ile iki sayfa arasındaki karar, deneyim maddelerinin gerçek içeriğine göre verilir. Staj, proje ve sertifika sayısı az olan bir öğrencinin iki sayfaya ulaşmak için yazı tipini büyütmesi ya da aynı beceriyi farklı başlıklarda tekrarlaması belgeyi zayıflatır. Birden fazla staj, yayımlanmış proje ya da uluslararası değişim deneyimi olan bir yeni mezun ise ikinci sayfaya geçebilir; bu durumda en önemli bilgiler ilk sayfanın üst yarısında kalır.
Sığdırmak için kenar boşluklarını daraltmak yerine tekrar eden maddeler birleştirilir ve ilanla ilgisiz bilgiler çıkarılır. Üsküdar rehberinin hatırlattığı gibi bir özgeçmişin incelenmesine en fazla 1-3 dakika ayrıldığı için kısa ve taranabilir maddeler uzun açıklamalardan daha çok iş görür. Akademik başvurularda ise yayın ve proje listesi uzadıkça sayfa sayısının artması olağandır.
Özgeçmişe fotoğraf eklenmeli mi?
Özgeçmişe fotoğraf eklemek ilana, kuruma ve başvurulan ülkeye göre değişen bir karardır. Bu yazıda incelenen iki üniversite rehberi, Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi ve ADÜ PDRM rehberleri, fotoğraf eklenmesini önerir; Üsküdar rehberi vesikalık tarzda, yüzün net göründüğü ve arka planı karışık olmayan bir fotoğraf tarif eder. İlan fotoğrafsız başvuru istiyorsa fotoğraf eklenmez.
ADÜ PDRM rehberi de silik, bulanık ve arka planı karışık fotoğrafların eklenmemesini önerir. Fotoğrafın amacı adayı tanıtmaktır; özgeçmişin içeriğinin önüne geçmemelidir. Selfie, tatil fotoğrafı ya da kırpılmış grup fotoğrafı bu amaca uymaz. Fotoğraflı sürümde görüntü üst köşede küçük bir alanda durur ve iletişim bilgilerinin önüne geçmez. Aynı özgeçmişin fotoğraflı ve fotoğrafsız iki sürümünü hazır tutmak, farklı ilanlara hızlı uyum sağlar.
Europass CV editörü de fotoğraf yüklemeye izin verir. Avrupa Komisyonunun Europass sıkça sorulan sorular sayfasına göre fotoğraf PNG ya da JPG biçiminde olmalı ve dosya boyutu 20 MB'tan küçük tutulmalıdır. Bu teknik koşul fotoğrafın gerekli olduğu anlamına gelmez; fotoğraf eklemek Europass'ta da adayın tercihidir.
Yurt dışı ilanlarında fotoğraf kararı için nelere bakılır
Yurt dışındaki bir işe, staja ya da programa başvururken önce ilan metnindeki başvuru belgeleri listesi okunur. Kurumun kariyer sayfasında örnek CV ya da başvuru şablonu varsa onun düzeni izlenir. Bazı ülkelerde işverenler fotoğrafsız ve kişisel ayrıntısı az bir belge bekleyebilir; bazı kurumlar ise vesikalık fotoğraf isteyebilir. Belirsizlik varsa başvuru yapılan kurumun insan kaynakları ya da uluslararası ofis birimine sormak uygun bir yoldur.
Akademik başvurularda fotoğraf ve bölüm düzeni ayrıca değişir. Yayın, bildiri, proje ve burs başlıkları içeren akademik özgeçmişin nasıl kurulduğunu akademik CV hazırlama rehberinde ayrıntılı bulabilirsiniz. İş başvurusu için hazırlanan özgeçmiş, akademik başvuruya aynen gönderilmek yerine o düzene uyarlanır.
Özgeçmiş ile Europass CV arasındaki fark nedir?
Özgeçmiş, biçimi adaya bırakılan genel başvuru belgesidir. Europass CV ise Avrupa Komisyonunun Europass platformunda ortak alanlar ve hazır şablonlarla oluşturulan, belirli bir düzeni olan özgeçmiş türüdür. Europass sıkça sorulan sorular sayfasına göre platform ücretsizdir ve Europass CV 29 dilde oluşturulabilir. İlan Europass istiyorsa Europass, istemiyorsa sade bir özgeçmiş genellikle yeterlidir.
İki belge çoğu zaman aynı bilgiyi taşır; fark biçimde ve kullanım yerindedir. Europass profilinde eğitim ve öğretim, iş deneyimi, dil becerileri ve dijital beceriler gibi bölümler doldurulur. Bu kayıtlar farklı şablonlarla CV'ye dönüştürülür. Serbest biçimli özgeçmişte ise başlıkların adı, sırası ve görünümü adaya kalır.
Sık karıştırılan nokta, Europass'ın bir tanıma ya da onay belgesi sanılmasıdır. Europass sıkça sorulan sorular sayfası, Europass kullanmanın beceri ve niteliklerin otomatik olarak tanınması hakkını vermediğini açıkça belirtir. Europass CV, bilgiyi açık ve tutarlı biçimde sunmaya yardım eden bir araçtır. Diplomanın denkliği ya da bir sertifikanın geçerliliği ayrı resmî süreçlere bağlıdır.
Hangi belgenin seçileceği ilanın diline ve yerine göre değişir. Türkiye'deki bir şirkete ya da kamu ilanına yapılan başvuruda sade bir özgeçmiş ya da kurumun kendi formu çoğunlukla yeterlidir. Avrupa'daki bir program, Erasmus hareketliliği ya da uluslararası staj ilanı Europass CV isteyebilir. İki belgenin aynı ana dosyadan üretilmesi, tarih ve unvanların birbirini tutmasını kolaylaştırır.
Europass'ın ölçeği de büyük. Avrupa Komisyonunun Europass istatistik sayfasına göre Europass web sitesi toplam 157 milyon ziyaret almıştır ve platformda 10,6 milyon Europass hesabı bulunur. Aynı sayfaya göre her yıl ortalama 1,5 milyon yeni hesap açılır. Europass CV'yi adım adım oluşturmak, Erasmus ve yüksek lisans başvurusunda Europass mı akademik CV mi sorusunu cevaplamak için Europass CV hazırlama rehberine bakılabilir.
157 milyon
Europass ziyaretiAvrupa Komisyonu, Europass İstatistikleri sayfası
10,6 milyon
Europass hesabıAvrupa Komisyonu, Europass İstatistikleri sayfası
1,5 milyon
Yıllık yeni hesapAvrupa Komisyonu, Europass İstatistikleri sayfası (ortalama)
29 dil
CV diliAvrupa Komisyonu, Europass Sıkça Sorulan Sorular sayfası
Özgeçmişi göndermeden önce neler kontrol edilmeli?
Özgeçmiş gönderilmeden önce dört şey kontrol edilir: ilanla uyum, iletişim bilgilerinin doğruluğu, yazım hataları ve dosyanın düzeni. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi rehberi iletişim bilgilerinin güncel tutulmasını ve ad soyaddan oluşan bir e-posta adresi kullanılmasını önerir. ADÜ rehberi ise ön yazı ile özgeçmiş arasındaki tutarlılığa dikkat çeker.
İlandaki aranan nitelikleri özgeçmişteki maddelerle eşleştir.
Telefon ve e-posta adresini son kez doğrula.
Tarihleri ve kurum adlarını resmî belgelerle karşılaştır.
Yazım ve imla hatalarını sesli okuyarak tara.
Referans gösterilen kişilere önceden haber ver.
Dosya adını ad soyadı ve belge türüyle kaydet.
Özgeçmiş çoğu başvuruda tek başına gitmez. Üsküdar ve ADÜ rehberleri, başvurulan pozisyona uygun bir ön yazı hazırlanmasını ve genel başvuruda hangi alanda çalışılmak istendiğinin belirtilmesini önerir. Ön yazının ve lisansüstü başvurularda istenen motivasyon mektubunun yapısını görmek için motivasyon mektubu nasıl yazılır rehberine göz atılabilir.
Dosya biçimi de göndermeden önceki kontrolün parçasıdır. İlan belirli bir biçim istiyorsa o biçim kullanılır; istemiyorsa düzeni her cihazda aynı görünen bir dosya tercih edilir. E-postayla gönderimde konu satırına ilan adı ve ad soyadı yazılır, e-posta metninde başvurulan pozisyon tek cümleyle belirtilir. Gönderilen her başvurunun tarihini, ilan adını ve özgeçmiş sürümünü basit bir tabloda tutmak, mülakat çağrısı geldiğinde hangi belgenin gönderildiğini hatırlamayı kolaylaştırır.
Son adım, özgeçmişi yaşayan bir belge olarak tutmaktır. Her yeni staj, proje, sertifika ya da dil sınavı sonucu eklendiğinde ana dosya güncellenir ve ilana göre uyarlanan kopyalar bu ana dosyadan üretilir. Destek almak isteyen öğrenciler kendi üniversitelerinin kariyer merkezine ya da İŞKUR'un İş ve Meslek Danışmanlarına başvurabilir. Platform kuralları ve ilan koşulları değişebildiği için başvuru öncesinde kurumun güncel duyurusu kontrol edilmelidir.
Gerçek Hayattan Örnekler
Bu bölümdeki örnekler, adayların karşılaşabileceği durumları açıklamak amacıyla oluşturulmuş temsili senaryolardır.
Selim, makine mühendisliği üçüncü sınıf öğrencisi ve ilk staj başvurusunu hazırlıyor. İş deneyimi olmadığı için özgeçmişinin boş görüneceğini düşünüyor. Bir kariyer danışmanının önerisiyle eğitim bölümünü öne alıyor, not ortalamasını ekliyor ve deneyim başlığının adını "Proje ve staj deneyimi" yapıyor. Ders kapsamında tasarladığı parçayı ve öğrenci kulübündeki teknik ekip görevini, ne yaptığını anlatan eylem cümleleriyle yazıyor. Referans olarak proje dersini veren hocasını gösteriyor ve ona önceden haber veriyor. Yazılım becerilerini kullandığı programların adı ve seviyesiyle ekliyor. Göndermeden önce özgeçmişi kariyer merkezindeki bir danışmana okutup yazım hatalarını düzeltiyor. Sonuçta tek sayfalık, boşluğu olmayan bir özgeçmiş elde ediyor.
Zeynep, iktisat bölümünden yeni mezun ve özgeçmişi üç sayfaya ulaşmış. Lise bilgileri, her seminerin ayrı satırı ve uzun bir hobi listesi belgeyi şişirmiş. Zeynep lise bilgisini çıkarıyor, seminerleri tek bir "Eğitimler ve sertifikalar" başlığında topluyor ve hobileri iki kısa maddeye indiriyor. Staj maddelerinin her birine görev ve sonucu ekliyor. Kariyer hedefi paragrafını başvurduğu analist ilanına göre yeniden yazıyor ve ilanla ilgisi olmayan iki kurs sertifikasını çıkarıyor. Özgeçmiş iki sayfanın altına iniyor ve en güçlü bilgiler ilk sayfanın üst yarısında kalıyor.
Mert, yurt dışındaki bir şirketin staj ilanına başvuracak ve fotoğraf eklemekte kararsız. İlanın başvuru belgeleri listesini okuyor ve şirketin kariyer sayfasındaki örnek başvuruyu inceliyor. Örnekte fotoğraf ve doğum tarihi bulunmadığını görünce fotoğrafsız bir özgeçmiş hazırlıyor. Türkiye'deki bir başka ilana ise vesikalık fotoğraflı sürümü gönderiyor. Mert iki sürümü aynı ana dosyadan üretiyor ve yalnızca biçim farklarını değiştiriyor. Fotoğraflı sürümde vesikalık, arka planı sade bir fotoğraf kullanıyor. İki sürümde de iletişim bilgilerini, eğitim tarihlerini ve staj maddelerini aynı tutuyor; böylece belgeler arasında tutarsızlık oluşmuyor.
Elif, işletme mezunu ve hem bir işe hem de yurt dışında bir yüksek lisans programına başvuruyor. Program ilanı Europass CV istiyor, iş ilanı ise belirli bir biçim belirtmiyor. Elif Europass profilini doldurup program için Europass CV alıyor, iş başvurusu için sade ve tek sayfalık bir özgeçmiş hazırlıyor. İki belgede tarihlerin ve unvanların aynı olduğunu kontrol ediyor. Referans olarak bitirme projesinin danışmanını ve staj yaptığı şirketteki yöneticisini, ikisine de önceden haber vererek yazıyor. Programın istediği motivasyon mektubunu da Europass CV'deki deneyimlerle tutarlı biçimde yazıyor.
Üniversiteleri ve Akademik Olanakları Keşfedin
Özgeçmişinizi güçlendirecek bir lisansüstü adım düşünüyorsanız üniversiteleri ve programlarını Mezun Kampüsü üzerinden inceleyin.
Üniversiteleri İnceleÖzgeçmiş Nasıl Yazılır Hakkında Sıkça Sorulan Sorular
Özgeçmiş nasıl yazılır, ilk adım ne olmalı?+
Özgeçmiş yazmanın ilk adımı başvurulan ilanı okumaktır. İlandaki görev tanımı ve aranan nitelikler not edilir, adayın eğitimi, stajları, projeleri ve becerileri bu listeyle eşleştirilir. Ardından iletişim bilgisi, kariyer hedefi, eğitim, deneyim, beceriler ve referanslardan oluşan iskelet ters kronolojik sırayla doldurulur. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi rehberi uzun paragraflardan kaçınılmasını ve belgenin en fazla 2 sayfa tutulmasını önerir.
Hiç iş deneyimim yokken özgeçmişe ne yazabilirim?+
İş deneyimi olmadan hazırlanan özgeçmişte eğitim bölümü öne alınır ve staj, ders projesi, bitirme çalışması, kulüp görevi, gönüllülük ve yarışma katılımı gibi çalışmalar yazılır. Ulusal Staj Programı Uygulama Yönergesi'nin Ek-1 listesi de çift anadal, yan dal, yabancı dil puanı, Erasmus ve gönüllülük faaliyetlerini değerlendirme göstergeleri arasında sayar. Her madde, ne yapıldığını ve sonucunu anlatan kısa bir eylem cümlesiyle yazılır.
Fotoğrafsız özgeçmiş gönderilebilir mi?+
Evet, ilan fotoğraf istemiyorsa fotoğrafsız özgeçmiş gönderilebilir. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi ve ADÜ PDRM rehberleri fotoğraf eklenmesini önerse de karar ilana, kuruma ve ülkeye göre verilir. Bazı yurt dışı işverenleri fotoğrafsız bir belge bekleyebilir. Fotoğraf eklenecekse vesikalık tarzda, yüzün net göründüğü ve arka planı sade bir görüntü seçilir. Fotoğraflı ve fotoğrafsız iki sürümü hazır tutmak farklı ilanlara uyumu kolaylaştırır.
Özgeçmiş tek sayfa mı olmalı, iki sayfa mı?+
Öğrenci ve yeni mezun özgeçmişi çoğunlukla tek sayfaya sığar. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi rehberi üst sınırı 2 sayfa olarak verir ve akademik özgeçmişin daha uzun olabileceğini belirtir. Birden fazla stajı, projesi ya da uluslararası değişim deneyimi olan bir aday ikinci sayfaya geçebilir. Önemli olan sayfa sayısından çok, en güçlü bilgilerin ilk sayfanın üst kısmında yer almasıdır.
Özgeçmişte referans yazmak gerekir mi?+
Referans bölümü yaygındır ama ilan istemiyorsa kısa tutulabilir. Üsküdar ve ADÜ rehberlerine göre iki referans yazılabilir; yeni mezunlar için biri hocadan, biri staj yöneticisinden olabilir. Diğer seçenek "Talep edildiğinde verilecektir" ibaresidir. Referans gösterilen kişilere önceden haber verilmesi ve yakından tanımayan kişilerin referans yazılmaması önerilir. Referans satırında kişinin adı, unvanı, kurumu ve iletişim bilgisi yer alır.
Kariyer hedefi bölümü nasıl yazılır?+
Kariyer hedefi, pozisyona uygun özellikleri ve başvuru amacını anlatan çok kısa bir paragraftır. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi rehberi bu bölümün kısa tutulmasını önerir. Genel bir cümle yerine ilandaki pozisyonun adı, adayın alanı ve o pozisyona getirdiği bir beceri yazılır. Her başvuruda bu paragraf ilana göre yeniden düzenlenir, böylece özgeçmişin geri kalanıyla ilan arasında bağ kurulur.
Özgeçmişte doğum tarihi ve medeni durum yazılmalı mı?+
Bu bilgiler ilana ve kuruma göre değişir. Bazı üniversite rehberleri doğum tarihi, doğum yeri ve medeni durumu kişisel bilgiler arasında sayar. ADÜ rehberi ise kişisel bilgilerin abartılmamasını ve ismin altında 2 satırı geçmeyecek biçimde yazılmasını önerir. İlan bu bilgileri istemiyorsa iletişim bilgilerini öne almak ve kişisel ayrıntıları kısa tutmak dengeli bir yoldur.
Europass CV ile normal özgeçmiş aynı şey mi?+
Hayır, ikisi aynı bilgiyi taşısa da biçimleri farklıdır. Europass CV, Avrupa Komisyonunun Europass platformunda ortak alanlar ve şablonlarla oluşturulan özgeçmiş türüdür; Europass sıkça sorulan sorular sayfasına göre ücretsizdir ve 29 dilde hazırlanabilir. Serbest biçimli özgeçmişte başlıkların sırası ve görünümü adaya kalır. Europass kullanmak, nitelikler için otomatik tanıma hakkı vermez. Diploma denkliği ve tanıma ayrı resmî süreçlerdir.
İŞKUR'da özgeçmiş nasıl oluşturulur?+
İŞKUR'da özgeçmiş, iş arayan kaydıyla sisteme giriş yapıldıktan sonra özgeçmiş menüsünden doldurulur. İŞKUR'un sıkça sorulan sorular sayfasına göre öğrenim ve meslek bilgileri zorunlu alanlardır ve birden fazla kayıt "ekle" komutuyla tek tek girilir. Son sayfada bilgiler kaydedilir. Destek almak isteyenler İŞKUR'un İş ve Meslek Danışmanlarından etkili özgeçmiş hazırlama yöntemleri hakkında yardım alabilir.
Staj başvurusu için özgeçmişte neler öne çıkarılmalı?+
Staj başvurusu için hazırlanan özgeçmişte eğitim bilgisi, ilgili dersler, ders projeleri, yabancı dil ve yazılım becerileri öne çıkarılır. Daha önce yapılmış kısa stajlar, kulüp görevleri ve gönüllülük çalışmaları görev ve sonuçlarıyla yazılır. Kariyer hedefi paragrafında staj yapılmak istenen alan açıkça belirtilir. İlanda aranan becerilerle eşleşmeyen bilgiler çıkarılarak belge tek sayfada tutulabilir.
Yüksek lisans başvurusunda iş için hazırlanan özgeçmiş kullanılabilir mi?+
Yüksek lisans başvurusunda iş özgeçmişi temel alınabilir ama çoğu zaman uyarlanması gerekir. Akademik başvurular araştırma deneyimi, proje, yayın, bildiri ve dil sınavı sonuçlarını ön plana alan bir düzen bekleyebilir. Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi rehberi de akademik özgeçmişin daha uzun olabileceğini belirtir. Programın ilanı Europass ya da belirli bir şablon istiyorsa o biçim esas alınır.
Ücretsiz Başvurunuzu Buradan Başlatın
Özgeçmişiniz hazırsa lisansüstü başvurunuzu başlatın. Mezun Kampüsü üzerinden başvuru oluşturmak ücretsizdir.
Ücretsiz BaşvurMezun Kampüsü Hakkında
Mezun Kampüsü, Türkiye'deki üniversitelerin lisansüstü programlarını, başvuru takvimlerini ve akademik duyurularını tek noktada toplayan bir platformdur. Özgeçmiş, motivasyon mektubu ve referans mektubu gibi başvuru belgelerini anlatan rehberler, adayların iş ve lisansüstü başvurularını aynı dosya düzeniyle hazırlamasına yardım etmek için yayımlanır. Programlar Atlas'ta, güncel ilanlar Duyurular sayfasında takip edilebilir. İş başvurusuyla birlikte lisansüstü başvurusu da planlayan adaylar, program ve takvim bilgisini aynı yerden izleyerek belgelerini zamanında hazırlayabilir.
Kaynakça
Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) · Özgeçmiş düzenleme bölümünü nasıl doldurabilirim? · Tarih belirtilmemiş · https://www.iskur.gov.tr/sikca-sorulan-sorular/is-arayan/ozgecmis-duzenleme-bolumunu-nasil-doldurabilirim/ · Erişim: 15 Kasım 2026
Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) · İş Arayan Danışmanlığı · Tarih belirtilmemiş · https://www.iskur.gov.tr/is-arayan/is-ve-meslek-danismanligi/is-arayan-danismanligi/ · Erişim: 15 Kasım 2026
Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) · Ulusal Staj Programı Uygulama Yönergesi (Avrupa Birliği Başkanlığı sitesinde yayımlanan metin) · Tarih belirtilmemiş · https://www.ab.gov.tr/siteimages/birimler/yhbb/staj/sanitized_sanitized_ulusal_staj_programi_uygulama_yonergesi_2026.pdf · Erişim: 15 Kasım 2026
Avrupa Komisyonu · Europass Statistics · Tarih belirtilmemiş · https://europass.europa.eu/en/statistics · Erişim: 15 Kasım 2026
Avrupa Komisyonu · Europass Frequently Asked Questions (sayfa 1) · Tarih belirtilmemiş · https://europass.europa.eu/en/faq?page=1 · Erişim: 15 Kasım 2026
Avrupa Komisyonu · Europass Frequently Asked Questions (sayfa 2) · Tarih belirtilmemiş · https://europass.europa.eu/en/faq?page=2 · Erişim: 15 Kasım 2026
Avrupa Komisyonu · How to complete my Europass profile? · Tarih belirtilmemiş · https://europass.europa.eu/en/how-complete-my-europass-profile · Erişim: 15 Kasım 2026
EURES (Avrupa İş Gücü Otoritesi ve Avrupa Komisyonu İstihdam, Sosyal İşler ve Katılım Genel Müdürlüğü) · Looking for work? Europass helps you polish your CV and improve your skills · 1 Mart 2024 · https://eures.europa.eu/looking-work-europass-helps-you-polish-your-cv-and-improve-your-skills-2024-03-01_en · Erişim: 15 Kasım 2026
Üsküdar Üniversitesi Kariyer Merkezi · Özgeçmiş Oluşturma · Tarih belirtilmemiş · https://kariyer.uskudar.edu.tr/tr/ozgecmis-olusturma · Erişim: 15 Kasım 2026
Aydın Adnan Menderes Üniversitesi PDRM · Özgeçmiş Nasıl Hazırlanır (yazı dizisi) · Tarih belirtilmemiş · https://aum.adu.edu.tr/pdrm/webfolders/news/20230616143636-SZGEMNASILHAZIRLANIR-000068433568715506030046.pdf · Erişim: 15 Kasım 2026
Yasal Bilgilendirme
Bu yazı genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve kişiye özel kariyer, hukuki ya da mali danışmanlık yerine geçmez. Özgeçmiş biçimi, istenen belgeler ve kişisel bilgilerle ilgili beklentiler ilana, kuruma, sektöre ve ülkeye göre farklılaşabilir. İŞKUR, Ulusal Staj Programı ve Europass gibi platformların kuralları ve arayüzleri zaman içinde değişebilir; Ulusal Staj Programı Uygulama Yönergesi gibi düzenlemelerin güncel hâli ilgili kurumun resmî sayfasından teyit edilmelidir. Başvuru öncesinde ilanı yayımlayan kurumun güncel açıklamalarının kontrol edilmesi önerilir. Mezun Kampüsü, bu yazıdaki bilgilerin kullanılmasıyla bir başvurunun sonucunu garanti etmez.
Gelişmeleri Kaçırma!
Mezun Kampüsü projesi ile lisansüstü programlar, duyurular ve eğitim içeriklerinden haberdar olmak için kayıt ol.


